Black Swan Finans Logo
Ana SayfaEğitimLe Monde: Türkiye Gençliğini...

Le Monde: Türkiye Gençliğini Kaybediyor — Her Üç Gençten Biri Ne İşte Ne Okulda

spot_img
spot_imgspot_img


Türkiye’nin yükseköğretim sistemi derin bir verimlilik krizine sürüklenirken, 18–24 yaş grubunun üçte biri ne eğitimde ne istihdamda.
Kadınlar arasında tablo daha vahim: Her iki genç kadından biri hiçbir üretim veya öğrenim alanında yer almıyor.
Uzmanlara göre Türkiye, eğitimle ekonomi arasındaki kopukluk nedeniyle “kayıp genç nesil” riskine doğru ilerliyor.


Kayıp Nesil Eşiği: Eğitimden Kopan Bir Ülke

Fransız Le Monde gazetesine göre Türkiye, kendi gençliğini kaybetme riskiyle karşı karşıya. Gazetenin İstanbul muhabiri Nicolas Bourcier’nin analizine göre, ülkenin yükseköğretim sisteminde yaşanan yapısal kriz, yalnızca üniversitelerin niteliğini değil, bir bütün olarak genç nüfusun geleceğini tehdit ediyor.

Eurostat ve OECD verilerine göre, 18–24 yaş arası gençlerin üçte biri ne bir okulda ne bir işte ne de mesleki eğitim programında yer alıyor. Bu oran, Türkiye’yi Avrupa’nın en alt sırasına yerleştiriyor. Eğitimden kopan bu büyük kesim, üretim ve istihdam zincirinden dışlanmış durumda.

Kadınlar açısından tablo daha da ağır. Aynı yaş aralığındaki genç kadınların yüzde 42’si hiçbir eğitim veya iş alanında bulunmuyor. Bu oran, Avrupa ortalamasının yaklaşık dört katı. Uzmanlara göre Türkiye, “genç kadınların potansiyelini ekonomik sisteme dahil edememesi” bakımından bölgesel bir istisna haline geldi.

Üniversite Patlaması, Nitelik Erozyonu

2000’li yıllarda hızla genişleyen üniversite sistemi, eğitimde niceliksel bir büyüme yaratırken, kalite açısından ciddi bir aşınma doğurdu. Her ile bir üniversite anlayışıyla açılan yeni kampüsler, yeterli akademik kadro ve bütçe desteği olmadan faaliyete geçti.

OECD’nin son “Education at a Glance” raporuna göre, Türkiye’de öğretmen maaşları hâlâ OECD ortalamasının oldukça altında. Deneyimli akademisyenler, yeni başlayanlara göre yalnızca yüzde 29 daha fazla kazanıyor. Bu fark, Almanya veya Fransa gibi ülkelerde yüzde 60’lara ulaşıyor.

STEM (bilim, teknoloji, mühendislik, matematik) alanlarındaki mezun sayısının düşük kalması, işgücü arzının piyasa talepleriyle uyuşmamasına yol açıyor. Türkiye’de mühendislik veya bilişim mezunu oranı, OECD ortalamasının üçte ikisi düzeyinde.

Eğitim harcamaları da düşüşte. 2018 sonrası bütçeden eğitime ayrılan pay yüzde 12,9’dan yüzde 10’un biraz üzerine geriledi. Bu azalma, kişi başına eğitim yatırımlarında ciddi bir erimeye yol açtı.

Mezun Var, İş Yok

Le Monde’un analizine göre Türkiye, yeni mezun istihdamında 33 Avrupa ülkesi arasında son sırada yer alıyor. Üniversite mezunları arasındaki işsizlik oranı, ülkenin genel işsizlik oranının da üzerinde. Gençlerin büyük bir bölümü düşük ücretli, geçici veya kayıt dışı işlerde istihdam ediliyor.

Bu tablo, eğitim sisteminin ekonomik yapıdan kopukluğunu gözler önüne seriyor. Uzmanlar, “istatistiksel anormallik” olarak tanımladıkları bu durumu, yanlış yönlendirilmiş politikalar ve işgücü planlamasındaki eksikliklerle açıklıyor.

Türkiye’de her yıl 900 bine yakın yeni mezun iş gücü piyasasına giriyor, ancak sanayi, teknoloji ve hizmet sektörleri bu talebi karşılayacak istihdam alanı yaratamıyor. Böylece “üniversite diploması” artık istihdam güvencesi olmaktan çıkıyor.

Genç Kadınlar ve Çocuk İşçiliği

Kadın istihdamındaki düşük oranlara ek olarak, çocuk işçiliği de artışta. 2025 yılı verilerine göre 15–17 yaş aralığında çalışan gençlerin oranı yüzde 24,9’a çıktı; bu oran dört yıl önce yüzde 16,2’ydi. Aynı yıl içinde 68 çocuk işçi hayatını kaybetti. Bu tablo, eğitimden kopuşun sadece ekonomik değil, toplumsal ve insani bir kriz boyutu kazandığını gösteriyor.

Reformlar ve Tepkiler

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın geçtiğimiz aylarda duyurduğu “üniversite eğitim süresini 4 yıldan 3 yıla indiren reform” tartışmaları daha da alevlendirdi. Hükümet, reformu “basitleştirme” olarak tanıtırken, akademisyenler ve eğitim sendikaları bu adımı “yönsüz ve yüzeysel” bir girişim olarak değerlendiriyor.

Eğitimciler, reformların içerikten çok biçime odaklandığını, müfredatın hâlâ 1990’ların kalıplarını yansıttığını belirtiyor. Öte yandan özel üniversitelerde hızla yükselen öğrenim ücretleri, sosyal eşitsizliği derinleştiriyor.

Ekonomik ve Sosyal Etkiler

Bu tablo, Türkiye’nin orta vadeli büyüme potansiyelini doğrudan etkiliyor. Üretken işgücünün daralması, yenilik kapasitesinin düşmesi ve genç nüfusun verimlilikten kopması, hem kamu maliyesi hem de sosyal sigorta sistemleri üzerinde baskı oluşturuyor.

Uluslararası yatırımcılar açısından bu eğilim, “demografik avantajın erimesi” olarak okunuyor. Genç nüfus, Türkiye ekonomisinin uzun yıllar en büyük potansiyeliydi. Ancak yüksek genç işsizliği, beyin göçü ve eğitime erişim sorunları, bu potansiyeli avantaja değil, giderek büyüyen bir sosyal riske dönüştürüyor.

Sonuç: Gelecek Penceresi Daralıyor

Le Monde’un tespiti açık: Türkiye’nin eğitim-ekonomi dengesi bozulmuş durumda. Üniversite sayısındaki artış, kalite ve istihdam yaratma gücüyle desteklenmedikçe, genç nüfusun üretkenliği azalacak.

Eğer mevcut yönelim değişmezse, Türkiye hem eğitim kalitesinde hem de genç nüfusun geleceğinde geri dönüşü zor bir kayıp yaşayabilir.
Kısacası mesele artık sadece bir “eğitim sorunu” değil — Türkiye’nin sosyo-ekonomik geleceğini belirleyecek bir varlık-yokluk eşiği.

spot_img

Most Popular

More from Author

Deutsche Bank’tan Fed için yeni tahmin: Arka arkaya faiz artışları

Deutsche Bank ekonomistleri, ekim ayı enflasyon verilerinin ardından nominal nötr faiz...

Dolar 19 ayın zirvesinde; altın ve gümüşte kara tablo: 2025 seviyelerine dönüldü

BS Finans Haber Merkezi. Doların güçlenmesiyle altın ve gümüşte satış baskısı arttı...

Fed Başkanı Warsh: Yapay zeka para politikalarında belirleyici olabilir ama hayal kırıklığı da yaratabilir

BS Finans Haber Merkezi. ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh, yapay zekanın...

Europower, TEİAŞ’ın 205,9 milyon TL baz bedelli ihalesinde ilk sırada

Europower Enerji (EUPWR), TEİAŞ’ın 152 adet Metal Clad hücre ve yedek...

Read Now

Deutsche Bank’tan Fed için yeni tahmin: Arka arkaya faiz artışları

Deutsche Bank ekonomistleri, ekim ayı enflasyon verilerinin ardından nominal nötr faiz tahminini 25 baz puanlık artışla yüzde 3,75-4,00 aralığına yükseltti. Banka, Fed'in aralık, ocak ve mart aylarında 25'er baz puanlık artışlarla toplam 75 baz puan sıkılaşmayı gerçekleştirmesini bekliyor. Araştırma notunda ayrıca, aralıkta 25 bp, Ocak 2027’de ikinci 25...

Dolar 19 ayın zirvesinde; altın ve gümüşte kara tablo: 2025 seviyelerine dönüldü

BS Finans Haber Merkezi. Doların güçlenmesiyle altın ve gümüşte satış baskısı arttı ve fiyatlar geriledi. Spot altın saat 07.01 itibarıyla 3.869,13 dolar; Aralık vadeli kontrat 3.872,10 dolara çıktı. Spot gümüş 47,57 dolar, platin 1.472,65 dolar, paladyum 978,19 dolar seviyesinde işlem gördü. Haber başlığı, 2025 seviyelerine dönüşe işaret ediyor. Altın...

Fed Başkanı Warsh: Yapay zeka para politikalarında belirleyici olabilir ama hayal kırıklığı da yaratabilir

BS Finans Haber Merkezi. ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh, yapay zekanın ekonomide önemli bir etki yaratabileceğini ve para politikasında belirleyici bir rol üstlenebileceğini ifade etti. Teknolojinin verimliliği artırarak büyümeyi destekleyebileceğini belirtirken, otomasyon kaynaklı iş kayıpları ve beklentilerin karşılanamaması halinde ekonomik yavaşlama uyarısında bulundu. Warsh, San Francisco’da düzenlenen...

Europower, TEİAŞ’ın 205,9 milyon TL baz bedelli ihalesinde ilk sırada

Europower Enerji (EUPWR), TEİAŞ’ın 152 adet Metal Clad hücre ve yedek malzeme alımı ihalesinde en avantajlı fiyatı vererek birinci olduğunu bildirdi. Şirketin 13 Kasım 2026 saat 13.48.59 tarihli KAP açıklamasında işin baz bedeli 205.917.411 TL olarak belirtildi. Bildirimde imzalanmış sözleşme, teslimat takvimi ve ödeme koşulları açıklanmadı.İlk sıradan...

Fonet, Hatay’daki 216,7 milyon TL’lik sağlık bilgi sistemi ihalesini kazandı

Fonet Bilgi Teknolojileri (FONET), Hatay İl Sağlık Müdürlüğü’nün 36 aylık Sağlık Bilgi Yönetim Sistemi ve Yoğun Bakım Bilgi Yönetim Sistemi hizmet alımı ihalesini 216.681.840 TL bedelle kazandığını açıkladı. Bu gelişme 13 Kasım 2026 saat 17.12.58 tarihli KAP bildirimine dayanıyor; 16 Kasım’da açıklanmış yeni bir sözleşme değildir.Şirketin 22...

MİA Teknoloji: Tripy’ye KDV dahil 17,2 milyon dolarlık otonom mobilite siparişi

MİA Teknoloji (MIATK), bağlı ortaklığı Tripy Mobility’nin on yıllık çerçeve sözleşme kapsamında KDV dahil 17.227.200 dolar tutarında sipariş aldığını açıkladı. Şirket, 16 Kasım 2026 saat 09.34.20’de KAP’a gönderdiği bildirimde tutarın TL karşılığını 866.235.297 TL olarak verdi.Sipariş, adı açıklanmayan bir telekomünikasyon şirketiyle yapılan anlaşma kapsamında otonom araç ve...

14.00 Piyasa Masası: BIST’te tepki ve şirket haberleri öne çıkıyor

16 Kasım 2026 | 14.00 öğle baskısı. Bu baskı 14.00 sonrasında hazırlanmıştır; veri saatleri aşağıda ayrı ayrı belirtilmiştir. Sabahın ana sorusu değişmedi: Büyümenin getirisi, pahalı paranın maliyetini karşılayacak mı? Öğle saatlerinde Borsa İstanbul açılıştaki kaybını geri alırken, uluslararası piyasalarda teknoloji yatırımlarının kâra dönüşme hızı ve faizlerin seyri...

Hitit, Sky Vision Airlines ile beş yıllık yazılım sözleşmesini duyurdu

Hitit Bilgisayar Hizmetleri (BIST: HTTBT), Mısır merkezli Sky Vision Airlines’ın Crane yazılım çözümleriyle operasyonlarına başladığını açıkladı. 16 Kasım 2026 saat 09.26 TSİ’de KAP’a yapılan bildirime göre beş yıllık sözleşme; yolcu hizmetleri, operasyonel planlama, iş performansı yönetimi ve mobil uygulamaları kapsıyor. Bildirimde sözleşme bedeli ile beklenen gelir veya kâr...

ASELSAN’dan ROKETSAN ile 1,28 milyar avroluk sözleşme

ASELSAN (ASELS), ROKETSAN ile füze veri bağı ve arayıcı başlık sistemlerinin tedariki için toplam 1.281.101.744 avroluk sözleşmeler imzaladı. 16 Kasım 2026 saat 11.35 tarihli KAP bildiriminde yeni iş ilişkisinin şirket cirosunu olumlu etkilemesinin beklendiği belirtildi. Açıklama, toplam sözleşme tutarının bugün gelir veya kâr olarak kaydedildiği anlamına gelmiyor.Kaynak:...

Türk Telekom: COP31’de eş zamanlı 27.794 cihaz bağlandı

Türk Telekom’un 16 Kasım açıklamasına göre Antalya’daki COP31’in ilk haftasında 380 TB veri taşındı: 130 TB mobil, 250 TB sabit ağdan geçti. Şirket, eş zamanlı 27.794 bağlı cihazla COP organizasyonları için rekor kaydedildiğini bildirdi. Bu ölçüm şirketin açıklamasıdır.Kaynak: Ekonomim, 16 Kasım 2026. Görsel önceki bir teknoloji etkinliğine...

Fed haftasında iki kritik saat: Sanayi üretimi ve toplantı tutanakları

16 Kasım 2026 — BS Finans Haber Merkezi. Fed’in resmî Kasım takvimine göre ABD sanayi üretimi ve kapasite kullanımı verisi 17 Kasım Salı 17.15 TSİ’de, 27–28 Ekim toplantısının tutanakları ise 18 Kasım Çarşamba 22.00 TSİ’de yayımlanacak. Bu saatler planlanan açıklama zamanlarıdır; veri sonuçları henüz açıklanmadı. BS Finans değerlendirmesi Sanayi...

Altında faiz ve dolar baskısı: Ons 3.840 dolara geriledi

Spot altın, 16 Kasım sabahında güçlü dolar ve sıkı para politikası beklentileriyle geriledi. Türkiye’de gram altın için ons fiyatıyla birlikte dolar/TL’nin seyri belirleyici. Reuters’ın 16 Kasım 2026 tarihli haberine göre spot altın, saat 09.41 TSİ itibarıyla yüzde 1 düşüşle 3.840,52 dolar/ons seviyesindeydi. Haberde güçlenen dolar ve Fed’in faiz...