Black Swan Finans Logo
Ana SayfaDünya EkonomisiKriptolarda 2024-25 Senaryoları

Kriptolarda 2024-25 Senaryoları

spot_img
spot_imgspot_img

Kripto para yatırımcılarının heyecanla bekledikleri 2024 senesi geldi. Bu sene halving gerçekleşecek olması ve BTC Spot ETF’lerinin onaylanması kriptolardaki beklentileri iyice yükseltmiş durumda. Peki her şey beklendiği gibi toz pembe mi gerçekleşecek yoksa öncekiler gibi yine dikenlerle dolu bir yol bizi mi bekliyor? Bu yazıda, 2024-25 dönemindeki olası senaryolara bakacağız.

Önceki yazımda BTC halving’in ne olduğuna ve fiyat üzerindeki olası etkilerine değinmiştim. Ayrıca, kripto paralardaki fiyat hareketlerinde etkili olan likidite döngülerinden bahsetmiştim. O yazıma buradan ulaşabilirsiniz. Likiditenin bu döngüde yine BTC’ye akması için gözler ABD’ye çevrilecek. ABD yaklaşık iki senedir sıkı para politikası uyguluyor. Bu süre zarfında FED, faiz oranlarını agresif şekilde yükseltti ve bütçesini daralttı. İlginç olan ise, 2023’te ABD’de birçok kişi resesyon (durgunluk) beklerken borsalar ralli yaptı. Bu durumun muhtemel sebepleri ise şöyle;

  • Piyasaya COVID sonrası verilen bol likidite halen bitmedi
  • ABD parasal olarak sıkılaşırken, özellikle Çin ve Japonya’nın parasal olarak genişlemesi ve oradaki likiditenin ABD borsalarına akması
  • ABD’nin, para politikasının aksine gevşek maliye politikası uygulaması. Yapılan yüksek miktarda kamu harcaması ile ekonomide çarkların dönmesi desteklendi
  • ABD ekonomisindeki verimlilik artışı. Üretimde girdi başına ne kadar çıktı olduğunu gösteren bu veride ABD 2023’te bir önceki seneye göre 1.2% artış gösterdi. Bu, otomasyon ve yapay zeka gibi ARGE çalışmalarının bir sonucu olabilir

ABD’de Durgunluk Riski

FED enflasyonu düşürmek adına bu kadar sıkılaşırken, bir yandan da ekonomide bir şeyleri kırıp dökmemeyi başardı. İşsizlik halen çok düşük seviyelerde seyrediyor ve ekonomi yıllık bazda 2,5% büyümeyi basardı. Peki resesyon tehlikesi geçti mı? Genel kanı, sert bir durgunluk riskinin azaldığı yönünde.

Ekonomide ciddi bir kriz olmadan gerçekleşen durgunluk durumu yumuşak iniş (soft lending) olarak ifade ediliyor. Ekonominin krize girdiği, ciddi şirket batmaları ve işsizlik artışının olduğu duruma ise sert iniş (hard lending) deniyor. Aslında iki durum da bir dereceye kadar öngörülebilir riskleri teşkil ediyor. Bir de bunların tamamen dışında, kimsenin öngöremediği riskler var ki bunlara siyah kuğu (Black Swan) diyoruz. (Evet kanalımızın adı oradan geliyor) Covid19, yakın tarihte görülen en büyük siyah kuğu hadisesiydi örneğin.

Resesyonu Önceden Bilebilir Miyiz?

Aşağıda 10 yıllık ABD tahvili ile 3 aylık bononun arasındaki getiri farklarını görüyorsunuz. Normal şartlarda uzun vadeli bir sabit getiri aracının faiz oranı, kısa vadeliden daha fazla olur. Bunu şu şekilde düşünün; paranızı 10 yıllık mevduat faizine koyduğunuzda mı banka daha çok faiz verir yoksa 3 ayda mı? Tabii ki 10 yıllığa daha fazla faiz vermesi gerekir çünkü 10 sene boyunca siz o paradan vazgeçiyorsunuz. Dolayısıyla ödülü daha fazla olmalı.

Ama bazı özel durumlarda bu tersine döner. Kısa vadeli bononun getirisi uzun vadeliyi geçer. Buna ters getiri eğrisi (inverted yield curve) deniyor. Grafikteki yatay çizginin altına sarkmaların hepsi ters getiri eğri dönemlerini gösteriyor. Bu, ekonomideki öncü göstergelerden birisi olarak değerlendirilir. Getiri eğrisi ne zaman terse dönse bu durum resesyon ile sonuçlanmış.(Grafikteki gri alanlar resesyon dönemlerini temsil ediyor) Görüldüğü gibi 2023’te bu eğri yakın tarihte hiç olmadığı kadar terse döndü. Birçok kişinin resesyon beklentisinin altında yatan sebep buydu. Önemli nokta ise resesyon, getiri eğrisi terse dönünce değil, terse dönüp tekrar düzeldikten sonra geliyor. Biz hala sıfırın üzerinde değiliz, yani bir resesyon gelecekse bile hala zamanımız olabilir.

Bir Diğer Gösterge İşsizlik

Resesyonu takip etmek için bir diğer önemli gösterge de tabii ki işsizlik. İşsizlik verilerine baktığımızda dikkat çeken bir nokta resesyonun, işsizliğin uzun sure düşük seyrettiği dönemlerden sonra gelmesi. Peki bunun sebebi ne? Kabaca anlatmak gerekirse genişlemeci politikalar (düşük faiz-bol likidite) yatırımları ve iş imkanlarını artırıyor. Yüksek istihdam ile gelir seviyesi arttıkça harcama da artıyor. Harcama arttıkça enflasyonist baskı oluşuyor. FED, enflasyonu düşürmek için bu defa sıkılaştırıcı para politikası uyguluyor. Faizler artıyor örneğin. Bu da önce yatırımları azaltıyor, sonra borçlu şirketler zor duruma düşürüyor ve son olarak da şirket batmaları ve işten çıkarmalar artıyor. Enflasyon sorunu çözülüyor ama bu kez de işsizlik artıyor. Döngü kabaca bu şekildeyken FED bir nevi imkansızı deniyor. Hem enflasyon 2%ye düşsün, hem de işsizlik artmasın istiyor. Şimdiye kadar başarılı olduklarını söylemek gerek ama tüm riskler bitmiş sayılmaz henüz. En azından tarih bize bunu gösteriyor.

Bu Esnada Piyasalar Ne Düşünüyor?

Piyasa, FED’in sıkılaşma döngüsünü bitirdiğini ve mayıs ayından itibaren faiz indirimlerine geçeceğini düşünüyor.

Şunu hatırlamakta fayda var ki hiçbir ekonomi yüksek faiz vermek istemez. Yüksek faiz vererek borcunuzu daha da artırırsınız. Yatırımları kısıtlarsınız ve büyümeyi sekteye uğratabilirsiniz. ABD bile olsanız bunları istemezsiniz ama enflasyonu düşürebilmek ve doların değerini koruyabilmek adına faiz artırmak zorunda kalırsınız. Dolayısıyla FED, enflasyonun kalıcı bir şekilde düştüğünden emin olana kadar faizleri indirmeyecektir. Nitekim piyasa bundan 1 ay önce faiz indirimi için martı işaret ederken beklentisini mayısa çekti.  

Peki Bundan Sonra Ne Olabilir?

Aslında buraya kadarki kısım geçmişin bir özeti gibiydi. Şimdi ise gelecekteki olası senaryolara değineceğim.

Senaryo 1; Yumuşak İniş-Hafif Resesyon: ABD hafif inişi başarır, büyük bir kriz çıkmaz, faizler yılın ortasından itibaren düşmeye başlar, hafif durgunluk ile bu döngü biter.

Bu senaryo en iyisi midir bilmiyorum ama volatilitenin, stresin ve gözyaşının en az olacağı senaryo olur. Durgunluğun hafif hissedilmesiyle piyasalar biraz düşer. Sonrasında özellikle BTC istikrarlı bir şekilde yükselir, yeni zirveler yapar. Kripto adaptasyonu daha da artar. ABD’den altcoinlerin statüsünü riske atacak bir düzenleme gelmezse tüm kriptolarda topyekün bir boğa rallisi yaşarız.

Senaryo 2; Sert İniş-Durgunluk : Çok sayıda şirket batar, işsizlik çok yükselir, ekonomi durma noktasına gelir. Bu senaryoda bol drama, kan ve gözyaşı olur. FED bu tarz krizler konusunda çok tecrübe biriktirdi ve kötü bir koku alır almaz yardım paketleriyle bunun önüne geçmeye çalışıyor. Örneğin, geçen sene yaşanan banka krizi. Krizin nereden patlak vereceğine göre sonuçları da değişecektir ama bu tarz bir durumda piyasaların toparlanması çok uzun sürebilir.  Böyle bir durumda BTC 2021’de yaptığına benzer bir şekilde hareket edebilir. Krize kadar yatay pozitif, sonra derin bir çöküş, sonrasında krizden çıkmak için basılan paralarla daha büyük bir ralli ve yeni zirveler…

Filmin Ortasını Bilemeyiz ama Sonu Belli Gibi

Her iki durumun sonunda da BTC için pozitif olduğumu fark etmişsinizdir. Ama gidilen yollar çok farklı. Bu işin zorluğu da burada zaten. Bazen gelişmeler sizi o kadar zorlar ki kendinizi uzun vadeli tutmak için aldığınız yatırımınızı satarken bulursunuz. Bu yazımda bahsettiğim yatırım stratejisi (DCA) tam da bundan dolayı kıymetli.

Piyasalar kesin bir şekilde bilemeyeceğimiz dinamiklerle doludur. Emin olduğumuz bir şey varsa ABD’nin yeniden parasal genişlemeye geçmek zorunda kalacağı.  Bu ister enflasyon düştüğü için olsun, ister büyük bir kriz çıktığı için olsun, isterse borçlarını ödemek zorunda olduğu için olsun. Bu parasal genişleme de finansal piyasalara can suyu olacak. Böyle bir konjonktürde kripto paralar ise finansal tabirle betası yüksek yatırım araçları olarak dikkat çekecektir. Yani, yüksek risk ve yüksek getiri.

Son olarak, Artunç Kocabalkan ve Tankut Taner Çelik hocalarımla bu konuları konuştuğumuz yayına buradan ulaşabilirsiniz.

Yazıda kullanılan kaynaklar;

spot_img

Most Popular

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

More from Author

Fed Başkanı Warsh: Yapay zeka para politikalarında belirleyici olabilir ama hayal kırıklığı da yaratabilir

BS Finans Haber Merkezi. ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh, yapay zekanın...

Europower, TEİAŞ’ın 205,9 milyon TL baz bedelli ihalesinde ilk sırada

Europower Enerji (EUPWR), TEİAŞ’ın 152 adet Metal Clad hücre ve yedek...

Fonet, Hatay’daki 216,7 milyon TL’lik sağlık bilgi sistemi ihalesini kazandı

Fonet Bilgi Teknolojileri (FONET), Hatay İl Sağlık Müdürlüğü’nün 36 aylık Sağlık...

MİA Teknoloji: Tripy’ye KDV dahil 17,2 milyon dolarlık otonom mobilite siparişi

MİA Teknoloji (MIATK), bağlı ortaklığı Tripy Mobility’nin on yıllık çerçeve sözleşme...

Read Now

Fed Başkanı Warsh: Yapay zeka para politikalarında belirleyici olabilir ama hayal kırıklığı da yaratabilir

BS Finans Haber Merkezi. ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh, yapay zekanın ekonomide önemli bir etki yaratabileceğini ve para politikasında belirleyici bir rol üstlenebileceğini ifade etti. Teknolojinin verimliliği artırarak büyümeyi destekleyebileceğini belirtirken, otomasyon kaynaklı iş kayıpları ve beklentilerin karşılanamaması halinde ekonomik yavaşlama uyarısında bulundu. Warsh, San Francisco’da düzenlenen...

Europower, TEİAŞ’ın 205,9 milyon TL baz bedelli ihalesinde ilk sırada

Europower Enerji (EUPWR), TEİAŞ’ın 152 adet Metal Clad hücre ve yedek malzeme alımı ihalesinde en avantajlı fiyatı vererek birinci olduğunu bildirdi. Şirketin 13 Kasım 2026 saat 13.48.59 tarihli KAP açıklamasında işin baz bedeli 205.917.411 TL olarak belirtildi. Bildirimde imzalanmış sözleşme, teslimat takvimi ve ödeme koşulları açıklanmadı.İlk sıradan...

Fonet, Hatay’daki 216,7 milyon TL’lik sağlık bilgi sistemi ihalesini kazandı

Fonet Bilgi Teknolojileri (FONET), Hatay İl Sağlık Müdürlüğü’nün 36 aylık Sağlık Bilgi Yönetim Sistemi ve Yoğun Bakım Bilgi Yönetim Sistemi hizmet alımı ihalesini 216.681.840 TL bedelle kazandığını açıkladı. Bu gelişme 13 Kasım 2026 saat 17.12.58 tarihli KAP bildirimine dayanıyor; 16 Kasım’da açıklanmış yeni bir sözleşme değildir.Şirketin 22...

MİA Teknoloji: Tripy’ye KDV dahil 17,2 milyon dolarlık otonom mobilite siparişi

MİA Teknoloji (MIATK), bağlı ortaklığı Tripy Mobility’nin on yıllık çerçeve sözleşme kapsamında KDV dahil 17.227.200 dolar tutarında sipariş aldığını açıkladı. Şirket, 16 Kasım 2026 saat 09.34.20’de KAP’a gönderdiği bildirimde tutarın TL karşılığını 866.235.297 TL olarak verdi.Sipariş, adı açıklanmayan bir telekomünikasyon şirketiyle yapılan anlaşma kapsamında otonom araç ve...

14.00 Piyasa Masası: BIST’te tepki ve şirket haberleri öne çıkıyor

16 Kasım 2026 | 14.00 öğle baskısı. Bu baskı 14.00 sonrasında hazırlanmıştır; veri saatleri aşağıda ayrı ayrı belirtilmiştir. Sabahın ana sorusu değişmedi: Büyümenin getirisi, pahalı paranın maliyetini karşılayacak mı? Öğle saatlerinde Borsa İstanbul açılıştaki kaybını geri alırken, uluslararası piyasalarda teknoloji yatırımlarının kâra dönüşme hızı ve faizlerin seyri...

Hitit, Sky Vision Airlines ile beş yıllık yazılım sözleşmesini duyurdu

Hitit Bilgisayar Hizmetleri (BIST: HTTBT), Mısır merkezli Sky Vision Airlines’ın Crane yazılım çözümleriyle operasyonlarına başladığını açıkladı. 16 Kasım 2026 saat 09.26 TSİ’de KAP’a yapılan bildirime göre beş yıllık sözleşme; yolcu hizmetleri, operasyonel planlama, iş performansı yönetimi ve mobil uygulamaları kapsıyor. Bildirimde sözleşme bedeli ile beklenen gelir veya kâr...

ASELSAN’dan ROKETSAN ile 1,28 milyar avroluk sözleşme

ASELSAN (ASELS), ROKETSAN ile füze veri bağı ve arayıcı başlık sistemlerinin tedariki için toplam 1.281.101.744 avroluk sözleşmeler imzaladı. 16 Kasım 2026 saat 11.35 tarihli KAP bildiriminde yeni iş ilişkisinin şirket cirosunu olumlu etkilemesinin beklendiği belirtildi. Açıklama, toplam sözleşme tutarının bugün gelir veya kâr olarak kaydedildiği anlamına gelmiyor.Kaynak:...

Türk Telekom: COP31’de eş zamanlı 27.794 cihaz bağlandı

Türk Telekom’un 16 Kasım açıklamasına göre Antalya’daki COP31’in ilk haftasında 380 TB veri taşındı: 130 TB mobil, 250 TB sabit ağdan geçti. Şirket, eş zamanlı 27.794 bağlı cihazla COP organizasyonları için rekor kaydedildiğini bildirdi. Bu ölçüm şirketin açıklamasıdır.Kaynak: Ekonomim, 16 Kasım 2026. Görsel önceki bir teknoloji etkinliğine...

Fed haftasında iki kritik saat: Sanayi üretimi ve toplantı tutanakları

16 Kasım 2026 — BS Finans Haber Merkezi. Fed’in resmî Kasım takvimine göre ABD sanayi üretimi ve kapasite kullanımı verisi 17 Kasım Salı 17.15 TSİ’de, 27–28 Ekim toplantısının tutanakları ise 18 Kasım Çarşamba 22.00 TSİ’de yayımlanacak. Bu saatler planlanan açıklama zamanlarıdır; veri sonuçları henüz açıklanmadı. BS Finans değerlendirmesi Sanayi...

Altında faiz ve dolar baskısı: Ons 3.840 dolara geriledi

Spot altın, 16 Kasım sabahında güçlü dolar ve sıkı para politikası beklentileriyle geriledi. Türkiye’de gram altın için ons fiyatıyla birlikte dolar/TL’nin seyri belirleyici. Reuters’ın 16 Kasım 2026 tarihli haberine göre spot altın, saat 09.41 TSİ itibarıyla yüzde 1 düşüşle 3.840,52 dolar/ons seviyesindeydi. Haberde güçlenen dolar ve Fed’in faiz...

IEA Başkanı Fatih Birol: Kalkınma bankaları temiz enerji finansmanında sınıfı geçemedi

IEA Başkanı Fatih Birol, Antalya COP31 kapsamında düzenlenen basın toplantısında, uluslararası kalkınma bankalarının gelişmekte olan ülkelerin temiz enerji geçişine yeterli desteği sağlayamadığını belirtti. Birol, Türkiye’deki şirketlerin enerji dönüşümüne yönelik çalışmalarıyla ilgili olumlu bir ilerleme gördüğünü ifade etti ve Antalya’dan olumlu sonuç çıkacağına dair umudunu dile getirdi.IEA’nın modellemelerine...

Japonya-Rusya arasında kritik adım: Liderler APEC Zirvesi’nde buluşabilir

Tokyo, Moskova’nın son hamleleriyle yükselen gerilimi aşmak amacıyla önümüzdeki hafta Çin’in ev sahipliğinde düzenlenecek APEC Zirvesi vesilesiyle ikili bir zirve talep etti. Üst düzey bir Japon yetkilinin aktardığına göre, Başbakan Sanae Takaichi ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasında bu zirvede yüz yüze görüşme planlanıyor. Görüşme, iki...