Black Swan Finans Logo
Ana SayfaGenelParaya İlk Erişen Kazanır:...

Paraya İlk Erişen Kazanır: Kantillon Etkisi

spot_img
spot_imgspot_img

Enflasyon denen illet, sandığın gibi herkesi eşit vurmaz. Hatta tam tersi: Enflasyon bir güç oyunudur. Paraya en önce kim ulaşırsa, pastanın en büyük dilimini o kapar. En son kim ulaşırsa… kırıntı bile bulamaz. İşte bu yüzden enflasyonun gerçek yüzü hep aynıdır: yoksul ezilir, zengin güçlenir.

Bu mekanizmanın adı ekonomide yıllardır biliniyor: Kantillon etkisi.

Bu hikâye 18.yy dan bu yana anlatılan ve bugün sokakta yaşadığımız gerçeğin ta kendisi. Devlet para bastığında, merkez bankası likiditeyi genişlettiğinde veya yeni kredi paketleri pompalanmaya başladığında, paranın dolaşıma giriş sırası belirleyicidir. Çünkü yeni para piyasaya girdiği anda fiyatlar henüz artmamıştır. Paraya önce ulaşan kesimler — bankalar, büyük şirketler, devletle çalışan müteahhitler, finansal oyuncular — henüz ucuzken malı, arsayı, hisseleri toplar.

    Sonra ne olur?
    Yeni para ekonomiye yayılmaya başlar. Fiyatlar tırmanır.
    Erişim sırası en sona kimde?
    Sabit gelirliyi, asgari ücretliyi, emekliyi, küçük esnafı, kiracıları koy.
    Yani toplumun en kırılgan kısmı.
    Onlar markete gittiğinde fiyatlar zaten çoktan artmış olur. Ellerine geçen para ise eski değerin gölgesidir.

    Kısacası:
    Zengin parayı ucuz fiyata kullanır, yoksul artan fiyatları ödemek zorunda kalır.

    Enflasyonun tüm kurnazlığı burada gizlidir.
    Sana “fiyatlar genel seviyesi artıyor” derler.
    Hayır.
    Fiyatlar artmıyor; paranın değerini sistematik olarak düşürüyorlar.
    Kim için?
    Devleti borçlu olduğu için.
    Bankaları batmasın diye.
    Müteahhitlerin projeleri dönsün diye.
    Finansal sistem ayakta kalsın diye.

    Yoksulun geliri nominal olarak artsa da, gerçek satın alma gücü sürekli aşağı çakılır.
    Çünkü piyasaya sürülen taze para ona uğradığında değeri çoktan gitmiştir.
    Yani enflasyon, görünmez bir servet transferi makinesidir.
    Yoksuldan zengine akar. Ücretten faize akar. Çalışandan varlık sahiplerine akar.

    Bugün modern ekonomilerde bile aynı şey yaşanıyor.
    Fed, ECB, BOJ — hepsi para genişlettiğinde ilk kazananlar Wall Street olur.
    Borsalar uçar, gayrimenkul fiyatları coşar.
    Sıradan insanlar ise artan kiralar ve eriyen maaşlarla ayakta kalmaya çalışır.

    Kantillon etkisi bize şunu söyler:
    Para nötr değildir. Para politiktir. Kim erken erişirse kazanır.

    Enflasyonu “doğal süreç”, “ekonomik gereklilik” diye pazarlayanlar bu düzenin kazananlarıdır.
    Kaybedenler ise pazarda yarım kilo sebze alırken hesap yapanlardır.

    Yoksul neden ezilir?
    Çünkü sisteme en son onlar erişir.
    Çünkü fiyatlar onların cebi dolmadan önce artar.
    Çünkü sistemin merkezine hiçbir zaman yerleşemezler; hep çeperdedirler.

    Son söz:
    Enflasyon bir vergidir.
    Adı konmamış, oy kullanmadan yasalaşan, kimsenin onay vermediği bir vergi.
    Ve bu vergi, tarih boyunca hep aynı kesime uygulanmıştır:

    En çok çalışanı, en çok üreteni, en çok ezileni vurur.

    spot_img

    Most Popular

    More from Author

    Europower, TEİAŞ’ın 205,9 milyon TL baz bedelli ihalesinde ilk sırada

    Europower Enerji (EUPWR), TEİAŞ’ın 152 adet Metal Clad hücre ve yedek...

    Fonet, Hatay’daki 216,7 milyon TL’lik sağlık bilgi sistemi ihalesini kazandı

    Fonet Bilgi Teknolojileri (FONET), Hatay İl Sağlık Müdürlüğü’nün 36 aylık Sağlık...

    MİA Teknoloji: Tripy’ye KDV dahil 17,2 milyon dolarlık otonom mobilite siparişi

    MİA Teknoloji (MIATK), bağlı ortaklığı Tripy Mobility’nin on yıllık çerçeve sözleşme...

    14.00 Piyasa Masası: BIST’te tepki ve şirket haberleri öne çıkıyor

    16 Kasım 2026 | 14.00 öğle baskısı. Bu baskı 14.00 sonrasında...

    Read Now

    Europower, TEİAŞ’ın 205,9 milyon TL baz bedelli ihalesinde ilk sırada

    Europower Enerji (EUPWR), TEİAŞ’ın 152 adet Metal Clad hücre ve yedek malzeme alımı ihalesinde en avantajlı fiyatı vererek birinci olduğunu bildirdi. Şirketin 13 Kasım 2026 saat 13.48.59 tarihli KAP açıklamasında işin baz bedeli 205.917.411 TL olarak belirtildi. Bildirimde imzalanmış sözleşme, teslimat takvimi ve ödeme koşulları açıklanmadı.İlk sıradan...

    Fonet, Hatay’daki 216,7 milyon TL’lik sağlık bilgi sistemi ihalesini kazandı

    Fonet Bilgi Teknolojileri (FONET), Hatay İl Sağlık Müdürlüğü’nün 36 aylık Sağlık Bilgi Yönetim Sistemi ve Yoğun Bakım Bilgi Yönetim Sistemi hizmet alımı ihalesini 216.681.840 TL bedelle kazandığını açıkladı. Bu gelişme 13 Kasım 2026 saat 17.12.58 tarihli KAP bildirimine dayanıyor; 16 Kasım’da açıklanmış yeni bir sözleşme değildir.Şirketin 22...

    MİA Teknoloji: Tripy’ye KDV dahil 17,2 milyon dolarlık otonom mobilite siparişi

    MİA Teknoloji (MIATK), bağlı ortaklığı Tripy Mobility’nin on yıllık çerçeve sözleşme kapsamında KDV dahil 17.227.200 dolar tutarında sipariş aldığını açıkladı. Şirket, 16 Kasım 2026 saat 09.34.20’de KAP’a gönderdiği bildirimde tutarın TL karşılığını 866.235.297 TL olarak verdi.Sipariş, adı açıklanmayan bir telekomünikasyon şirketiyle yapılan anlaşma kapsamında otonom araç ve...

    14.00 Piyasa Masası: BIST’te tepki ve şirket haberleri öne çıkıyor

    16 Kasım 2026 | 14.00 öğle baskısı. Bu baskı 14.00 sonrasında hazırlanmıştır; veri saatleri aşağıda ayrı ayrı belirtilmiştir. Sabahın ana sorusu değişmedi: Büyümenin getirisi, pahalı paranın maliyetini karşılayacak mı? Öğle saatlerinde Borsa İstanbul açılıştaki kaybını geri alırken, uluslararası piyasalarda teknoloji yatırımlarının kâra dönüşme hızı ve faizlerin seyri...

    Hitit, Sky Vision Airlines ile beş yıllık yazılım sözleşmesini duyurdu

    Hitit Bilgisayar Hizmetleri (BIST: HTTBT), Mısır merkezli Sky Vision Airlines’ın Crane yazılım çözümleriyle operasyonlarına başladığını açıkladı. 16 Kasım 2026 saat 09.26 TSİ’de KAP’a yapılan bildirime göre beş yıllık sözleşme; yolcu hizmetleri, operasyonel planlama, iş performansı yönetimi ve mobil uygulamaları kapsıyor. Bildirimde sözleşme bedeli ile beklenen gelir veya kâr...

    ASELSAN’dan ROKETSAN ile 1,28 milyar avroluk sözleşme

    ASELSAN (ASELS), ROKETSAN ile füze veri bağı ve arayıcı başlık sistemlerinin tedariki için toplam 1.281.101.744 avroluk sözleşmeler imzaladı. 16 Kasım 2026 saat 11.35 tarihli KAP bildiriminde yeni iş ilişkisinin şirket cirosunu olumlu etkilemesinin beklendiği belirtildi. Açıklama, toplam sözleşme tutarının bugün gelir veya kâr olarak kaydedildiği anlamına gelmiyor.Kaynak:...

    Türk Telekom: COP31’de eş zamanlı 27.794 cihaz bağlandı

    Türk Telekom’un 16 Kasım açıklamasına göre Antalya’daki COP31’in ilk haftasında 380 TB veri taşındı: 130 TB mobil, 250 TB sabit ağdan geçti. Şirket, eş zamanlı 27.794 bağlı cihazla COP organizasyonları için rekor kaydedildiğini bildirdi. Bu ölçüm şirketin açıklamasıdır.Kaynak: Ekonomim, 16 Kasım 2026. Görsel önceki bir teknoloji etkinliğine...

    Fed haftasında iki kritik saat: Sanayi üretimi ve toplantı tutanakları

    16 Kasım 2026 — BS Finans Haber Merkezi. Fed’in resmî Kasım takvimine göre ABD sanayi üretimi ve kapasite kullanımı verisi 17 Kasım Salı 17.15 TSİ’de, 27–28 Ekim toplantısının tutanakları ise 18 Kasım Çarşamba 22.00 TSİ’de yayımlanacak. Bu saatler planlanan açıklama zamanlarıdır; veri sonuçları henüz açıklanmadı. BS Finans değerlendirmesi Sanayi...

    Altında faiz ve dolar baskısı: Ons 3.840 dolara geriledi

    Spot altın, 16 Kasım sabahında güçlü dolar ve sıkı para politikası beklentileriyle geriledi. Türkiye’de gram altın için ons fiyatıyla birlikte dolar/TL’nin seyri belirleyici. Reuters’ın 16 Kasım 2026 tarihli haberine göre spot altın, saat 09.41 TSİ itibarıyla yüzde 1 düşüşle 3.840,52 dolar/ons seviyesindeydi. Haberde güçlenen dolar ve Fed’in faiz...

    IEA Başkanı Fatih Birol: Kalkınma bankaları temiz enerji finansmanında sınıfı geçemedi

    IEA Başkanı Fatih Birol, Antalya COP31 kapsamında düzenlenen basın toplantısında, uluslararası kalkınma bankalarının gelişmekte olan ülkelerin temiz enerji geçişine yeterli desteği sağlayamadığını belirtti. Birol, Türkiye’deki şirketlerin enerji dönüşümüne yönelik çalışmalarıyla ilgili olumlu bir ilerleme gördüğünü ifade etti ve Antalya’dan olumlu sonuç çıkacağına dair umudunu dile getirdi.IEA’nın modellemelerine...

    Japonya-Rusya arasında kritik adım: Liderler APEC Zirvesi’nde buluşabilir

    Tokyo, Moskova’nın son hamleleriyle yükselen gerilimi aşmak amacıyla önümüzdeki hafta Çin’in ev sahipliğinde düzenlenecek APEC Zirvesi vesilesiyle ikili bir zirve talep etti. Üst düzey bir Japon yetkilinin aktardığına göre, Başbakan Sanae Takaichi ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasında bu zirvede yüz yüze görüşme planlanıyor. Görüşme, iki...

    DenizBank’tan JICA ile 100 milyon dolarlık, beş yıllık iklim finansmanı anlaşması

    DenizBank, Japonya Uluslararası İş Birliği Ajansı (JICA) ile 100 milyon dolar tutarında, beş yıl vadeli iş birliği anlaşması imzaladı. Bankanın 13 Kasım 2026 tarihli KAP açıklamasına göre kaynak, iklim değişikliğinin etkilerini azaltan ve değişen iklim koşullarına uyumu destekleyen projelerin finansmanında kullanılacak.Kaynak: KAP, bildirim 1697951, 13 Kasım 2026;...