Gece Faizleri Dalgalanıyor: TCMB AOFM Sabit ,Piyasa Faizi Yükseliyor
Tarih aralığı: 25 Haziran – 7 Ağustos 2025
Konu: Geçtiğimiz 6 haftalık süreçte gecelik faizlerde yaşanan keskin dalgalanmalar, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) ağırlıklı ortalama fonlama maliyeti (AOFM) ile piyasa faizleri arasındaki farkın derinleştiğini gösteriyor.
GRAFİK OKUMASI – ÜÇ AYRI FAİZİN SEYRİ
1. Gece Faizi (mavi çizgi):
- 25 Haziran–4 Temmuz arasında %46–54 aralığında oynak bir bant izledi.
- 25 Temmuz sonrası sert düşüşle %37 seviyesine kadar geriledi.
- 7 Ağustos itibarıyla tekrar %56 seviyesine kadar sert yükseldi.
- Bu dalgalanma, piyasanın TL likiditeye olan erişimindeki düzensizlikleri işaret ediyor.
2. TLREF (yeşil çizgi):
- BIST Repo piyasasında oluşan ortalama faiz oranı olan TLREF, yatay bir seyir izledi.
- 25 Haziran–25 Temmuz arası %45–46 aralığında hareket etti.
- 26 Temmuz sonrası düşüşle %42,3 seviyesine kadar geriledi.
3. AOFM (kırmızı çizgi):
- TCMB’nin politika faizine yakın duran ağırlıklı ortalama fonlama maliyeti %45 seviyesinde sabit tutuldu.
- Piyasa faizlerinden bağımsız hareket ederek, bankalara verilen fonlamada doğrudan politika faizi mesajı verildi.
Piyasa Ne Diyor?
- Faiz Dalgası: Gece faizlerinde görülen bu sert iniş–çıkışlar, likidite dengesizliği ve bankalar arası güvenin dalgalanması olarak okunabilir.
- Merkez Bankası Tutumu: TCMB, AOFM’yi sabit tutarak piyasaya açık bir mesaj verdi: “Biz faiz artırmıyoruz.”
Ancak piyasadaki panik/arz fazlası/sıkışıklık, bu sabit duruşun etkisini sınırlıyor.
PPF Getirileri Ne Durumda?
Grafikte yer alan “PPF getirisi” (mavi noktalı çizgi) ise, en iyi 10 para piyasası fonunun 10 günlük ortalama getirisi olarak hesaplanıyor.
- TLREF ve AOFM ile birlikte hareket eden bu fon getirileri, 1 Ağustos itibarıyla düşerek %39’un altına inmiş durumda.
- Bu durum, fon yatırımcılarının reel getirisinin hızla eridiğini ve mevduata kayan eğilimin artabileceğini gösteriyor.
Bsekonomi Yorumu:
Bu grafik, politik faiz ile reel piyasa faizi arasındaki ayrışmanın artık netleştiğini ortaya koyuyor.
- Gece faizi %56’ya çıkarken, AOFM hâlâ %45’te tutuluyor.
- Bu, piyasanın Merkez Bankası’na inancında zayıflama ve likidite sıkışıklığı olduğunu gösteriyor.
- Mevduat faizlerinin de yeniden yukarı yönlü baskılanacağı bir döneme girilebilir.
Sonuç:
Kur korumalı mevduatların çözülmeye başladığı, döviz talebinin artış gösterdiği bu dönemde TCMB’nin sabit AOFM politikası, piyasada daha sert dalgalanmaları beraberinde getiriyor. Likidite yönetiminde esneklik sağlanmazsa, faiz şoklarının finansal sistemdeki etkisi büyüyebilir.
