Black Swan Finans Logo
Ana SayfaBorsalarPiyasaların Karanlık Yüzü #1...

Piyasaların Karanlık Yüzü #1 Manipülasyon nedir?

spot_img
spot_imgspot_img

Sizler de finansal piyasalarda işlem gören bir menkul kıymetin fiyatının, market dinamiklerinin zıttı bir şekilde hareket ettiğine şahit oldunuz mu? Bu durum, özellikle detaylı analizler ve araştırmalar yaparak yatırım kararı verenler için oldukça sinir bozucudur. Piyasalar, insanların psikolojik eğilimleri ve karar verme süreçlerindeki hatalarından dolayı çok uzun süre irrasyonel kalabilir. Bu irrasyonelliği suistimal ederek, yatırımcıları aldatmak amacıyla; menkul kıymetlerin fiyatını kontrol ederek veya yapay olarak etkileyerek yapılan davranışa piyasa manipülasyonu(market manipulation) denir. Serimizin ilk yazısını, Bsfinans youtube kanalında paylaşılan “Manipülasyon nedir” videosuna ayıracağız.

Manipülasyon Nedir? | Attila Köksal | Dr. Artunç Kocabalkan

Attila Köksal kimdir?

Ülkemize finansal okur yazarlığı aşılamak için birçok çalışması bulunan Attila Bey’e, katkıları için çok teşekkür ederiz. Attila Bey’in hakkında detaylı bilgi için bloguna göz atabilirsiniz.

https://attilakoksal.blogspot.com/p/hakkimda.html

Röportajda dikkat çeken açıklamalar:

Manipülasyonun Türkiye’de normalleşmesi:

  • “Manipülasyon Amerika’da da var Asya’da da var. Fakat maalesef bizim borsamız artık manipülasyon çok sıradan çok doğal bir olay haline geldi.”
  • “Yatırımcılar manipülasyonu yadırgamıyor, kural koyucular da üzerine gitmiyor. Şirket sahipleri de bu konuda hassas bir tavır takınmıyor”

Sosyal Medyanın Rolü:

  • “Manipülatörler genellikle sosyal medya kullanarak yanlış bilgiler veriyor ve yatırımcıları etkileyerek onları tuzaklara düşürüyor.”

Halka Arz Manipülasyonları:

  • “Bir şirket halka açıldıktan sonra hisseleri hızla tavan yapıyor, ama sonra hızla değer kaybediyor. Bu süreçte birçok küçük yatırımcı zarar ediyor.”
  • “Manipülasyonun ana bileşenleri: manipülatör, aracı kurum ve işlem yapılan hisse senedi.”
  • “Manipülasyona en büyük katkıyı aracı kurumlar sağlıyor, çünkü manipülatörlere kapı açıyorlar. Aracı kurumların kapıyı manipülatörlere kapatmaları gerekiyor.”

Kısa Vadeli İşlemler ve davranışsal finans:

  • “Her gün işlem yapan yatırımcıların zarar etme olasılığı çok yüksek. İstatistikler, kısa vadeli işlemlerin büyük risk taşıdığını gösteriyor.”
  • “Davranışsal finans, yatırımcıların duygusal tepkiler ve beynin zaafları nedeniyle yanlış kararlar almasına neden olduğunu açıklıyor.”

Piyasalar sonunda doğruya yakınsıyor:

  • Piyasalar eninde sonunda doğruyu gösteriyor. Yani manipülasyon da olsa şey de olsa ya da geç bir hissenin fiyatı doğru yere geliyor.

Borsa Yükseliyor, vatandaş geliyor, çarpılıyor ve borsadan çıkıyor:

  • “Borsa yükseliyor, vatandaş geliyor, çarpılıyor ve borsadan çıkıyor ve yıllarca geri gelmiyor. Borsa sonra yıllarca kötü kötü gidiyor derken bir ara gene borsa yükseliyor vatandaş geliyor.”
  • “Aracı kurumların vatandaşı bu gibi durumlarda koruması gerekiyor. Vatandaş da eğer ki bilgi sahibi değil ise paralarını profesyonel olarak yönetilen güvenilir fonlarda değerlendirmesinde fayda var.”

Musluğun Aracı Kurumlar Tarafından Kapatılması:

  • “Musluğun başında biz varız. Musluğu kötülere kapatıp sadece iyilere açarsak o zaman vatandaş için hayırlısı olur.”

Artunç Bey’in kapanış konuşması ve BSFinans vizyonu:

  • “Her şeyin başı ahlak, parayı kazanmak değil. Ülkenin hep birlikte büyümesi ve adil şekilde, doğru iş yapanların para kazanması için etik ve ahlaklı davranmak gerekiyor.”
  • “Biz; doğruları söyleyenleri, akılla, bilimle, hukukla, vicdanla konuşanları, konuşturmaya ve doğruları söylemeye devam edeceğiz!”

Bsfinans editörlerinin tespitleri:

Bsfinans editörleri olarak; manipülasyonun bileşenlerine bir ekleme daha yaparak: manipülatör, aracı kurum, manipüle edilen şirketin manipülasyonuna göz yuman ana ortaklar ve manipülasyon karşısında yetersiz kalmaya zorlanan düzenleyici kuruluş olarak tanımlıyoruz. Bu kapsamda Borsa İstanbul’da manipüle edilen ve manipülasyonu devam eden tespit ettik. Sizler ile; bu hisselerin birkaçını, isim vermeden paylaşacağız. İlk önce Hong Kong üniversitesinin araştırmasında geçen manipüle edilen hisse grafiğini hatırlayalım:

Liu, Ke & Lai, Kin Keung & Yen, Jerome & Zhu, Qing. (2013). A Model of Stock Manipulation Ramping Tricks. Computational Economics. 45. 135-150. 10.1007/s10614-013-9412-9.

Örnek 1: Son vuruş için hazırlıklar başlamış!

9 aydan kısa bir dönemde dolar bazında 58 kat getiri… Güncel durumda piyasa değeri favök değerinin yaklaşık 3300 katı defter değerinin ise 125 katı!

Örnek 2: Manipülasyon tam gaz devam!

10 ayda dolar bazında 10 kat getiri… Güncel durumda favök çarpanı eksi, piyasa değeri defter değeninin ise yaklaşık 13 katı!

Örnek 3:

10 ayda dolar bazında yaklaşık 24 kat getiri… Güncel durumda piyasa değeri favök değerinin yaklaşık 175 katı defter değerinin ise 55 katı!

Röportajda Artunç Bey ve Attila Bey’in bahsettiği gibi, örnekleri 100’ün üzerine çıkarabiliriz. Yazının okunur olması açısından 3’te bırakıyoruz. Yazımızı sizlere bir soru ile bitirmek isteriz.

Sizce Borsa İstanbul’da işlem göre hisselerden hangileri bu grupta yer alıyor olabilir? Görüşlerizi bekliyoruz 🙂

Sağlıklı, mutlu ve huzurlu bir pazar günü geçirmenizi dileriz.

spot_img

Most Popular

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

More from Author

Deutsche Bank’tan Fed için yeni tahmin: Arka arkaya faiz artışları

Deutsche Bank ekonomistleri, ekim ayı enflasyon verilerinin ardından nominal nötr faiz...

Dolar 19 ayın zirvesinde; altın ve gümüşte kara tablo: 2025 seviyelerine dönüldü

BS Finans Haber Merkezi. Doların güçlenmesiyle altın ve gümüşte satış baskısı arttı...

Fed Başkanı Warsh: Yapay zeka para politikalarında belirleyici olabilir ama hayal kırıklığı da yaratabilir

BS Finans Haber Merkezi. ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh, yapay zekanın...

Europower, TEİAŞ’ın 205,9 milyon TL baz bedelli ihalesinde ilk sırada

Europower Enerji (EUPWR), TEİAŞ’ın 152 adet Metal Clad hücre ve yedek...

Read Now

Deutsche Bank’tan Fed için yeni tahmin: Arka arkaya faiz artışları

Deutsche Bank ekonomistleri, ekim ayı enflasyon verilerinin ardından nominal nötr faiz tahminini 25 baz puanlık artışla yüzde 3,75-4,00 aralığına yükseltti. Banka, Fed'in aralık, ocak ve mart aylarında 25'er baz puanlık artışlarla toplam 75 baz puan sıkılaşmayı gerçekleştirmesini bekliyor. Araştırma notunda ayrıca, aralıkta 25 bp, Ocak 2027’de ikinci 25...

Dolar 19 ayın zirvesinde; altın ve gümüşte kara tablo: 2025 seviyelerine dönüldü

BS Finans Haber Merkezi. Doların güçlenmesiyle altın ve gümüşte satış baskısı arttı ve fiyatlar geriledi. Spot altın saat 07.01 itibarıyla 3.869,13 dolar; Aralık vadeli kontrat 3.872,10 dolara çıktı. Spot gümüş 47,57 dolar, platin 1.472,65 dolar, paladyum 978,19 dolar seviyesinde işlem gördü. Haber başlığı, 2025 seviyelerine dönüşe işaret ediyor. Altın...

Fed Başkanı Warsh: Yapay zeka para politikalarında belirleyici olabilir ama hayal kırıklığı da yaratabilir

BS Finans Haber Merkezi. ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh, yapay zekanın ekonomide önemli bir etki yaratabileceğini ve para politikasında belirleyici bir rol üstlenebileceğini ifade etti. Teknolojinin verimliliği artırarak büyümeyi destekleyebileceğini belirtirken, otomasyon kaynaklı iş kayıpları ve beklentilerin karşılanamaması halinde ekonomik yavaşlama uyarısında bulundu. Warsh, San Francisco’da düzenlenen...

Europower, TEİAŞ’ın 205,9 milyon TL baz bedelli ihalesinde ilk sırada

Europower Enerji (EUPWR), TEİAŞ’ın 152 adet Metal Clad hücre ve yedek malzeme alımı ihalesinde en avantajlı fiyatı vererek birinci olduğunu bildirdi. Şirketin 13 Kasım 2026 saat 13.48.59 tarihli KAP açıklamasında işin baz bedeli 205.917.411 TL olarak belirtildi. Bildirimde imzalanmış sözleşme, teslimat takvimi ve ödeme koşulları açıklanmadı.İlk sıradan...

Fonet, Hatay’daki 216,7 milyon TL’lik sağlık bilgi sistemi ihalesini kazandı

Fonet Bilgi Teknolojileri (FONET), Hatay İl Sağlık Müdürlüğü’nün 36 aylık Sağlık Bilgi Yönetim Sistemi ve Yoğun Bakım Bilgi Yönetim Sistemi hizmet alımı ihalesini 216.681.840 TL bedelle kazandığını açıkladı. Bu gelişme 13 Kasım 2026 saat 17.12.58 tarihli KAP bildirimine dayanıyor; 16 Kasım’da açıklanmış yeni bir sözleşme değildir.Şirketin 22...

MİA Teknoloji: Tripy’ye KDV dahil 17,2 milyon dolarlık otonom mobilite siparişi

MİA Teknoloji (MIATK), bağlı ortaklığı Tripy Mobility’nin on yıllık çerçeve sözleşme kapsamında KDV dahil 17.227.200 dolar tutarında sipariş aldığını açıkladı. Şirket, 16 Kasım 2026 saat 09.34.20’de KAP’a gönderdiği bildirimde tutarın TL karşılığını 866.235.297 TL olarak verdi.Sipariş, adı açıklanmayan bir telekomünikasyon şirketiyle yapılan anlaşma kapsamında otonom araç ve...

14.00 Piyasa Masası: BIST’te tepki ve şirket haberleri öne çıkıyor

16 Kasım 2026 | 14.00 öğle baskısı. Bu baskı 14.00 sonrasında hazırlanmıştır; veri saatleri aşağıda ayrı ayrı belirtilmiştir. Sabahın ana sorusu değişmedi: Büyümenin getirisi, pahalı paranın maliyetini karşılayacak mı? Öğle saatlerinde Borsa İstanbul açılıştaki kaybını geri alırken, uluslararası piyasalarda teknoloji yatırımlarının kâra dönüşme hızı ve faizlerin seyri...

Hitit, Sky Vision Airlines ile beş yıllık yazılım sözleşmesini duyurdu

Hitit Bilgisayar Hizmetleri (BIST: HTTBT), Mısır merkezli Sky Vision Airlines’ın Crane yazılım çözümleriyle operasyonlarına başladığını açıkladı. 16 Kasım 2026 saat 09.26 TSİ’de KAP’a yapılan bildirime göre beş yıllık sözleşme; yolcu hizmetleri, operasyonel planlama, iş performansı yönetimi ve mobil uygulamaları kapsıyor. Bildirimde sözleşme bedeli ile beklenen gelir veya kâr...

ASELSAN’dan ROKETSAN ile 1,28 milyar avroluk sözleşme

ASELSAN (ASELS), ROKETSAN ile füze veri bağı ve arayıcı başlık sistemlerinin tedariki için toplam 1.281.101.744 avroluk sözleşmeler imzaladı. 16 Kasım 2026 saat 11.35 tarihli KAP bildiriminde yeni iş ilişkisinin şirket cirosunu olumlu etkilemesinin beklendiği belirtildi. Açıklama, toplam sözleşme tutarının bugün gelir veya kâr olarak kaydedildiği anlamına gelmiyor.Kaynak:...

Türk Telekom: COP31’de eş zamanlı 27.794 cihaz bağlandı

Türk Telekom’un 16 Kasım açıklamasına göre Antalya’daki COP31’in ilk haftasında 380 TB veri taşındı: 130 TB mobil, 250 TB sabit ağdan geçti. Şirket, eş zamanlı 27.794 bağlı cihazla COP organizasyonları için rekor kaydedildiğini bildirdi. Bu ölçüm şirketin açıklamasıdır.Kaynak: Ekonomim, 16 Kasım 2026. Görsel önceki bir teknoloji etkinliğine...

Fed haftasında iki kritik saat: Sanayi üretimi ve toplantı tutanakları

16 Kasım 2026 — BS Finans Haber Merkezi. Fed’in resmî Kasım takvimine göre ABD sanayi üretimi ve kapasite kullanımı verisi 17 Kasım Salı 17.15 TSİ’de, 27–28 Ekim toplantısının tutanakları ise 18 Kasım Çarşamba 22.00 TSİ’de yayımlanacak. Bu saatler planlanan açıklama zamanlarıdır; veri sonuçları henüz açıklanmadı. BS Finans değerlendirmesi Sanayi...

Altında faiz ve dolar baskısı: Ons 3.840 dolara geriledi

Spot altın, 16 Kasım sabahında güçlü dolar ve sıkı para politikası beklentileriyle geriledi. Türkiye’de gram altın için ons fiyatıyla birlikte dolar/TL’nin seyri belirleyici. Reuters’ın 16 Kasım 2026 tarihli haberine göre spot altın, saat 09.41 TSİ itibarıyla yüzde 1 düşüşle 3.840,52 dolar/ons seviyesindeydi. Haberde güçlenen dolar ve Fed’in faiz...