Merkez Bankası’nda Fatih Karahan Dönemi

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanlığına, Hafize Gaye Erkan yerine Fatih Karahan atandı.

Eski başkan Hafize Gaye Erkan, 2 Şubat Cuma akşamı sosyal medya hesabından açıklamasında, ilk atandığı dönemde henüz yaşını doldurmamış bir çocuğun annesi olmasına rağmen tüm zorlukları göze alıp görevi kabul ettiğini belirtti.

Rezervlerdeki artış, ekonomik veriler ve enflasyonun ana eğilimine dair göstergeleri, uygulanan programın başarısının kanıtı olarak gösteren Erkan, şunları ifade etti:

“Tüm bu olumlu gelişmelere karşın kamuoyunun malumu olduğu üzere son dönemde şahsıma yönelik büyük bir itibar suikastı kampanyası düzenlenmiştir. Bu süreçten ailem ve dahası henüz bir buçuk yaşına bile girmemiş günahsız evladımın daha fazla etkilenmemesi için, Sayın Cumhurbaşkanımızdan ilk günden beri şerefle yürüttüğüm görevimden affımı talep etmiş bulunuyorum.”

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek de Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan liderliğinde yürütülen ekonomi programına, kesintisiz ve kararlılıkla devam edildiğini vurguladı.

Erdoğan’ın ekonomi ekibi ve uyguladıkları programa desteği ve güveninin tam olduğunu ifade eden Şimşek, önerisi doğrultusunda yeni atanacak TCMB Başkanı ve ekibine başarılar diledi.

Şimşek, ekip olarak güçlü işbirliği ve koordinasyon içinde, fiyat istikrarı hedefine emin adımlarla ilerlemeye devam edeceklerini bildirdi.

Kısa süre sonra ise Cevdet Akçay ve Hatice Karahan‘la ismi geçen TCMB Başkan Yardımcısı Fatih Karahan‘ın, görevden alındığı belirtilen Erkan’ın yerine atandığına ilişkin karar, Resmi Gazete‘de yayımlandı.

Fatih Karahan’ın, “Enflasyon Raporu 2024-I“in tanıtımı amacıyla 8 Şubat Perşembe günü saat 10.30’da TCMB İdare Merkezinde düzenlenecek bilgilendirme toplantısında, basın karşısına çıkması bekleniyor.

Toplantı, TCMB internet sitesinde bu sayfadan, resmi X (Twitter) ve YouTube hesaplarından canlı olarak yayımlanacak.

Yabancı finans kuruluşu temsilcilerinin tepkisi

Yabancı finans kuruluşları, Erkan’ın görevden alınmasından kısa süre sonra art arda rapor yayınladılar. Bu ivedilik, Erkan’ın görevden alınmasının zaten beklendiği yönünde yorumlandı.

Raporlarda özet olarak, son değişikliğin Naci Ağbal’ın TCMB Başkanlığı görevinden alınması gibi ekonomi politikalarında değişikliğe gidileceği anlamı taşımadığı belirtildi.

Yeni başkan Fatih Karahan’ın özgeçmişinin ele alındığı raporlarda, yerel seçimler öncesi faiz artırımlarını nihayetlendireceğini açıklayan Hafize Gaye Erkan’ın aksine, hedef doğrultusunda faiz artırımlarına devam edebileceği tahmininde bulunuldu.

JPMorgan Chase & Co. ve Morgan Stanley raporlarında, Karahan’ın muhtemelen selefinden daha şahin olmasının beklendiği ifade edildi.

Fatih Karahan’ın TCMB Başkanlığına atanmasına ilişkin finans kuruluşlarının yorumlarını okumak için tıklayınız.

HSBC Global Research raporuna ise şuradan ulaşabilirsiniz.

Peki bugüne nasıl gelindi?

Hafize Gaye Erkan, Hazine ve Maliye Eski Bakanı Nureddin Nebati ile TCMB Eski Başkanı Şahap Kavcıoğlu’nun ardından, Mehmet Şimşek ile “ekonomi yönetimini rasyonel zemine çekip, Türkiye’yi düştüğü enflasyon sarmalından çıkarması” amacıyla 8 Haziran 2023’te göreve getirildi.

Erkan başkanlığındaki TCMB Para Politikası Kurulu (PPK), ilk toplantısında politika faizini 650 baz puanlık artışla yüzde 8,5’tan yüzde 15’e yükseltmişti. Bu karar, 27 ay sonra faiz artıran ilk karar olmuştu. Karar metninde, parasal sıkılaştırma sürecinin başladığı ve enflasyonun yüzde 5 hedefine ulaşana kadar devam edeceği belirtilmişti.

Erkan yönetimindeki TCMB, ocak ayındaki son PPK toplantısı sonucu politika faizini 250 baz puan artırıp yüzde 45’e çıkarmıştı.

Erkan hakkındaki bazı “acaba”lar, Hürriyet Gazetesi’nde Ahmet Hakan röportajıyla başladı. Özellikle İstanbul’daki kira bedellerini Manhattan ile karşılaştırıp ev bulamadığı için annesinin yanına taşındığını açıklaması, kariyeri göze alındığında samimi bulunmadı. Erkan’ın görevinden ayrılmasının ardından politikaya gireceği yönünde yorumlar da geldi.

Son olarak geçen ay Sözcü Gazetesi’nden Cem Yıldırım’ın haberinde, Başkan’ın babası Erol Erkan tarafından işten çıkarıldığı iddiasıyla CİMER’e şikayette bulunan bir TCMB çalışanının dilekçesi paylaşılmıştı. Bu ve başka kaynaklardan yazılan haberlerde, “Erol Erkan’ın idari birimlere karıştığı, bazı çalışanlara mobbing uyguladığı, özel tesisleri aile için kapattıkları” iddia edildi.

Hafize Gaye Erkan iddiaları reddetse de bazı ekonomi çevreleri, çıkan haberleri, görevinden alınacağına dair işaret olarak gördü. Yatırımcı toplantısının ardından ABD’den dönmediği de bu açıklamada ortaya çıkınca Erkan, ayrıca eleştirilere maruz kaldı.

İlk göreve geldiğinde Mehmet Şimşek’in onayı olmadığı iddia edilen Erkan’a, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bir konuşmasında isim vermeden arkasında olduğuna ilişkin mesaj dışında, destek mesajı da gelmedi.

Fatih Karahan kimdir?

1982 yılında Eskişehir’de doğan Fatih Karahan, 2006 yılında Boğaziçi Üniversitesi Matematik ve Endüstri Mühendisliği bölümlerinden mezun oldu. 2012 yılında Pennsylvania Üniversitesi’nde Ekonomi alanında yüksek lisans ve doktorasını tamamladı.

Çalışma hayatına 2012 yılında New York Merkez Bankası’nda ekonomist olarak başlayan Karahan, 2022 yılına kadar anılan kurumda, İşgücü ve Ürün Piyasası Çalışmaları Başkanı ve para politikası danışmanı olarak görev yaptı.

Columbia Üniversitesi ve New York Üniversitesi’nde yarı zamanlı öğretim görevlisi olarak da görev yapan Karahan, 2022’de Amazon’da kıdemli ekonomist olarak çalışmaya başladı. Karahan, Kasım 2022’de Amazon’da Başekonomist görevine atandı.

28 Temmuz 2023 tarihinde TCMB Başkan Yardımcılığı’na atanan Karahan, 3 Şubat 2024 tarihinde TCMB Başkanı olarak atandı.

AKP İktidarında TCMB Başkanları Görev Süresi

2001 yılından günümüze TCMB Başkanları ve görev süreleri ise şöyle:

Süreyya Serdengeçti (2001-2006)
Durmuş Yılmaz (2006-2011)
Doç. Dr. Erdem Başçı (2011-2016)
Murat Çetinkaya (2016-2019)
Murat Uysal (2019-2020)
Naci Ağbal (2020-2021)
Prof. Dr. Şahap Kavcıoğlu (2021-2023)
Dr. Hafize Gaye Erkan (8 Haziran 2023-2 Şubat 2024)