Black Swan Finans Logo
Ana SayfaEkonomiKoronavirüs ekonomiyi daraltırken piyasaları...

Koronavirüs ekonomiyi daraltırken piyasaları çalkalıyor

spot_img
spot_imgspot_img

Ne olmuştu?

31 Aralık 2019’da Çin hükumetinin gizemli pnömonisi olan 41 hasta konusunda Dünya Sağlık Örgütü’nü bilgilendirmesinin ardından Çin, 7 Ocak’ta hastalığa sebep olan virüsün yeni tip koronavirüs olduğunu belirlemiş, 11 Ocak’ta da virüs kaynaklı ilk can kaybını duyurmuştu. 2 Şubat’ta ise Çin dışında ilk Filipinler’den can kaybı haberi geldi. 11 Şubat’ta Dünya Sağlık Örgütü koronavirüs hastalığını COVID-19 olarak duyurdu. Çin dışında koronavirüs vakalarının hızla artmaya başlamasıyla Dünya Sağlık Örgütü 11 Mart’ta COVID-19’u salgın olarak ilan etti.

www.worldometers.info/coronavirus/ sitesinde dünya genelinde günlük olarak koronavirüs salgınından etkilenen kişi sayısı yayınlanıyor. 6 Nisan verilerine göre 208 ülke ve bölge genelinde toplam 1.329.199 kişiye teşhis konulurken 73.824 kişi hayatını kaybetti, 277.295 kişi tedavi edildi. Türkiye’de ise 30.217 kişiye teşhis konulurken 649 kişi hayatını kaybetti.

Can kayıplarının azalması amacıyla ekonomi çarkının durma noktasına geldiği mevcut durumda ekonomi ve finansal piyasalar nasıl etkileniyor?

Hisse senetleri 31 Aralık sonrasında sert değer kayıpları yaşadı…

Hisse senetleri Çin’in Dünya Sağlık Örgütü’ne ilk vakayı bildirdiği 31 Aralık 2019’dan 3 Nisan 2020 bitimine kadarki süreçte hisse senetleri piyasaları; ABD’de Dow %26, Almanya’da DAX %28, Brezilya’da Bovespa %40, Güney Afrika’da FTSE/JSE %22, Çin’de Şangay %9, Filipinler’de PSEi %32, Hindistan’da Nifty50 %34, İngiltere’de FTSE100 %28, Japonya’da Nikkei %25, Rusya’da RTS %31, Türkiye’de BIST100 %22 kayıp yaşadı. 5 Nisan koronavirüs vaka sayılarında yavaşlama sinyallerinin alınmasının ardından 6 Nisan günü hisse senedi piyasalarında yükselişler yaşandı.

COVID-19 salgını belirsizliği sebebiyle merkez bankaları koordineli hareket ederek likiditeyi rahatlattı, ülkeler yardım paketlerini devreye aldı…

15 Mart’ta Amerika, Avrupa, İsviçre, Japonya ve Kanada merkez bankaları küresel bazda dolar likiditesini artırmak adına koordineli swap düzenlemelerini ilan ettiler; Fed politika faizini %0 seviyesine çektiğini ve 700 milyar dolarlık parasal genişlemeyi devreye aldığını duyurdu.27 Mart’ta ise ABD Başkanı Trump 2 trilyon dolar tutarında koronavirüs yardım paketini imzaladı. Avrupa Merkez Bankası 12 Mart’ta yıl sonuna kadar 120 milyar Euro tutarında varlık alımı yapacağını, 18 Mart’ta ise Pandemi Acil Satın Alma Programı kapsamında 750 milyar Euro büyüklüğünde tahvil alımı yapacağını duyurdu. İngiltere Merkez Bankası, 19 Mart’ta politika faizini %0,1 seviyesine indirdi ve 645 milyar pound tutarında parasal genişlemeyi devreye aldı. Kanada Merkez Bankası Mart ayında ardı ardına indirimlerle en son 27 Mart’ta politika faizini %0,25 seviyesine düşürdü, 18 Mart tarihinde işçi ve şirketlere toplam 56 milyar dolarlık yardım paketini devreye aldıkları duyuruldu. Japonya Merkez Bankası ise 6 Nisan tarihinde 10 milyar doları hane halkı ve küçük ölçekli şirket sahiplerine nakit ödenmek üzere toplam 989 milyar dolarlık yardım paketini devreye alacaklarını duyurdu. Türkiye’de Merkez Bankası 17 Mart’ta politika faizini %9,75’e düşürdü, hükumet 100 milyar TL (15 milyar dolar) yardım paketini ilan etti. Ek olarak Almanya 814 milyar dolar, İspanya 220 milyar dolar, Fransa 50 milyar dolar, Güney Kore 80 milyar dolar, Hindistan 22,5 milyar dolar, Hollanda 10-20 milyar dolar, İtalya 28 milyar dolar, İrlanda 3,3 milyar dolar,  büyüklüğünde yardım paketlerini devreye aldıklarını duyurmuşlardı.

31 Aralık 2019’da %1,9 seviyesindeki ABD 10-yıl vadeli tahvilin faizi, Fed’in 15 Mart’ta politika faizini sıfır seviyesine indirmesinin ardından, %0,6 seviyesine geriledi. Türkiye’de ise artan bütçe açığı ve artan finansal risk sebebiyle Türk lirasında değer kaybı yaşanırken tahvil faizleri yükseliyor.

Hizmet ve mal üretimi durdu, işsizlik arttı…

Küresel imalat sanayi (JP Morgan PMI endeksi) 2020 yılı ilk üç ayında durgunluk bölgesinden daralma bölgesine geriledi. Küresel hizmet sektörü ise aynı dönemde büyüme bölgesinden daralma bölgesine sert düşüş yaptı. Küresel imalat ve hizmet sektörlerinde işsizlik arttı. Türkiye’de imalat ve hizmet PMI endeksleri de aynı kaderi paylaşarak daralmayı sürdürdü. Ekonomik aktivitedeki zayıflama petrol fiyatlarının %50’den fazla kayıpla (Brent) varil başına 30 doların altına gerilemesinde etkili oldu. ABD’de işsizlik oranı Şubat ayındaki %3,5 seviyesinden Mart ayında %4,4 seviyesine yükseldi. Mart ayında 701.000 istihdam kaybı yaşandı, 10 milyon kişi işsizlik başvurusu yaptı. Türkiye’de Mart ayı PMI verileri imalat sanayinde işe alım sinyalleri vermiş olsa da Nisan ayında azalma görme ihtimali var.

Dr. Fulya Gürbüz

spot_img

Most Popular

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

More from Author

Fed Başkanı Warsh: Yapay zeka para politikalarında belirleyici olabilir ama hayal kırıklığı da yaratabilir

BS Finans Haber Merkezi. ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh, yapay zekanın...

Europower, TEİAŞ’ın 205,9 milyon TL baz bedelli ihalesinde ilk sırada

Europower Enerji (EUPWR), TEİAŞ’ın 152 adet Metal Clad hücre ve yedek...

Fonet, Hatay’daki 216,7 milyon TL’lik sağlık bilgi sistemi ihalesini kazandı

Fonet Bilgi Teknolojileri (FONET), Hatay İl Sağlık Müdürlüğü’nün 36 aylık Sağlık...

MİA Teknoloji: Tripy’ye KDV dahil 17,2 milyon dolarlık otonom mobilite siparişi

MİA Teknoloji (MIATK), bağlı ortaklığı Tripy Mobility’nin on yıllık çerçeve sözleşme...

Read Now

Fed Başkanı Warsh: Yapay zeka para politikalarında belirleyici olabilir ama hayal kırıklığı da yaratabilir

BS Finans Haber Merkezi. ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh, yapay zekanın ekonomide önemli bir etki yaratabileceğini ve para politikasında belirleyici bir rol üstlenebileceğini ifade etti. Teknolojinin verimliliği artırarak büyümeyi destekleyebileceğini belirtirken, otomasyon kaynaklı iş kayıpları ve beklentilerin karşılanamaması halinde ekonomik yavaşlama uyarısında bulundu. Warsh, San Francisco’da düzenlenen...

Europower, TEİAŞ’ın 205,9 milyon TL baz bedelli ihalesinde ilk sırada

Europower Enerji (EUPWR), TEİAŞ’ın 152 adet Metal Clad hücre ve yedek malzeme alımı ihalesinde en avantajlı fiyatı vererek birinci olduğunu bildirdi. Şirketin 13 Kasım 2026 saat 13.48.59 tarihli KAP açıklamasında işin baz bedeli 205.917.411 TL olarak belirtildi. Bildirimde imzalanmış sözleşme, teslimat takvimi ve ödeme koşulları açıklanmadı.İlk sıradan...

Fonet, Hatay’daki 216,7 milyon TL’lik sağlık bilgi sistemi ihalesini kazandı

Fonet Bilgi Teknolojileri (FONET), Hatay İl Sağlık Müdürlüğü’nün 36 aylık Sağlık Bilgi Yönetim Sistemi ve Yoğun Bakım Bilgi Yönetim Sistemi hizmet alımı ihalesini 216.681.840 TL bedelle kazandığını açıkladı. Bu gelişme 13 Kasım 2026 saat 17.12.58 tarihli KAP bildirimine dayanıyor; 16 Kasım’da açıklanmış yeni bir sözleşme değildir.Şirketin 22...

MİA Teknoloji: Tripy’ye KDV dahil 17,2 milyon dolarlık otonom mobilite siparişi

MİA Teknoloji (MIATK), bağlı ortaklığı Tripy Mobility’nin on yıllık çerçeve sözleşme kapsamında KDV dahil 17.227.200 dolar tutarında sipariş aldığını açıkladı. Şirket, 16 Kasım 2026 saat 09.34.20’de KAP’a gönderdiği bildirimde tutarın TL karşılığını 866.235.297 TL olarak verdi.Sipariş, adı açıklanmayan bir telekomünikasyon şirketiyle yapılan anlaşma kapsamında otonom araç ve...

14.00 Piyasa Masası: BIST’te tepki ve şirket haberleri öne çıkıyor

16 Kasım 2026 | 14.00 öğle baskısı. Bu baskı 14.00 sonrasında hazırlanmıştır; veri saatleri aşağıda ayrı ayrı belirtilmiştir. Sabahın ana sorusu değişmedi: Büyümenin getirisi, pahalı paranın maliyetini karşılayacak mı? Öğle saatlerinde Borsa İstanbul açılıştaki kaybını geri alırken, uluslararası piyasalarda teknoloji yatırımlarının kâra dönüşme hızı ve faizlerin seyri...

Hitit, Sky Vision Airlines ile beş yıllık yazılım sözleşmesini duyurdu

Hitit Bilgisayar Hizmetleri (BIST: HTTBT), Mısır merkezli Sky Vision Airlines’ın Crane yazılım çözümleriyle operasyonlarına başladığını açıkladı. 16 Kasım 2026 saat 09.26 TSİ’de KAP’a yapılan bildirime göre beş yıllık sözleşme; yolcu hizmetleri, operasyonel planlama, iş performansı yönetimi ve mobil uygulamaları kapsıyor. Bildirimde sözleşme bedeli ile beklenen gelir veya kâr...

ASELSAN’dan ROKETSAN ile 1,28 milyar avroluk sözleşme

ASELSAN (ASELS), ROKETSAN ile füze veri bağı ve arayıcı başlık sistemlerinin tedariki için toplam 1.281.101.744 avroluk sözleşmeler imzaladı. 16 Kasım 2026 saat 11.35 tarihli KAP bildiriminde yeni iş ilişkisinin şirket cirosunu olumlu etkilemesinin beklendiği belirtildi. Açıklama, toplam sözleşme tutarının bugün gelir veya kâr olarak kaydedildiği anlamına gelmiyor.Kaynak:...

Türk Telekom: COP31’de eş zamanlı 27.794 cihaz bağlandı

Türk Telekom’un 16 Kasım açıklamasına göre Antalya’daki COP31’in ilk haftasında 380 TB veri taşındı: 130 TB mobil, 250 TB sabit ağdan geçti. Şirket, eş zamanlı 27.794 bağlı cihazla COP organizasyonları için rekor kaydedildiğini bildirdi. Bu ölçüm şirketin açıklamasıdır.Kaynak: Ekonomim, 16 Kasım 2026. Görsel önceki bir teknoloji etkinliğine...

Fed haftasında iki kritik saat: Sanayi üretimi ve toplantı tutanakları

16 Kasım 2026 — BS Finans Haber Merkezi. Fed’in resmî Kasım takvimine göre ABD sanayi üretimi ve kapasite kullanımı verisi 17 Kasım Salı 17.15 TSİ’de, 27–28 Ekim toplantısının tutanakları ise 18 Kasım Çarşamba 22.00 TSİ’de yayımlanacak. Bu saatler planlanan açıklama zamanlarıdır; veri sonuçları henüz açıklanmadı. BS Finans değerlendirmesi Sanayi...

Altında faiz ve dolar baskısı: Ons 3.840 dolara geriledi

Spot altın, 16 Kasım sabahında güçlü dolar ve sıkı para politikası beklentileriyle geriledi. Türkiye’de gram altın için ons fiyatıyla birlikte dolar/TL’nin seyri belirleyici. Reuters’ın 16 Kasım 2026 tarihli haberine göre spot altın, saat 09.41 TSİ itibarıyla yüzde 1 düşüşle 3.840,52 dolar/ons seviyesindeydi. Haberde güçlenen dolar ve Fed’in faiz...

IEA Başkanı Fatih Birol: Kalkınma bankaları temiz enerji finansmanında sınıfı geçemedi

IEA Başkanı Fatih Birol, Antalya COP31 kapsamında düzenlenen basın toplantısında, uluslararası kalkınma bankalarının gelişmekte olan ülkelerin temiz enerji geçişine yeterli desteği sağlayamadığını belirtti. Birol, Türkiye’deki şirketlerin enerji dönüşümüne yönelik çalışmalarıyla ilgili olumlu bir ilerleme gördüğünü ifade etti ve Antalya’dan olumlu sonuç çıkacağına dair umudunu dile getirdi.IEA’nın modellemelerine...

Japonya-Rusya arasında kritik adım: Liderler APEC Zirvesi’nde buluşabilir

Tokyo, Moskova’nın son hamleleriyle yükselen gerilimi aşmak amacıyla önümüzdeki hafta Çin’in ev sahipliğinde düzenlenecek APEC Zirvesi vesilesiyle ikili bir zirve talep etti. Üst düzey bir Japon yetkilinin aktardığına göre, Başbakan Sanae Takaichi ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasında bu zirvede yüz yüze görüşme planlanıyor. Görüşme, iki...