• Konut kredisi bakiyesi bulunan kişi sayısı 2025 üçüncü çeyrek itibarıyla 1,57 milyona geriledi.
• Aylık bazda yeni kredi kullanan sayısı 15 bin, kredi kapatan sayısı 30 bin kişi seviyesinde.
• Grafik, konut finansmanında bankacılık sisteminden alternatif modellere doğru net bir yön değişimine işaret ediyor.
Türkiye Bankalar Birliği (TBB) verilerine göre konut kredisi bakiyesi bulunan kişi sayısındaki düşüş ivme kazanmış durumda. İstanbul Gayrimenkul Değerleme’nin (İGD) paylaştığı grafiğin de ortaya koyduğu üzere, 2021–2022 döneminde 2,3 milyon kişiyle zirve yapan konut kredili nüfus, son üç yılda kesintisiz bir gerileme sürecine girdi ve 2025 üçüncü çeyreği itibarıyla 1 milyon 570 bin kişiye kadar düştü.
Grafikte dikkat çeken en kritik kırılma noktası 2022 sonrasına denk geliyor. Faiz oranlarındaki sert yükseliş, kredi vadelerinde kısalma ve bankaların risk iştahındaki daralma, konut kredilerinin erişilebilirliğini ciddi biçimde sınırladı. Aylık veriler, sistemden çıkanların sisteme girenlerin iki katı olduğunu gösteriyor: Her ay yaklaşık 30 bin kişi konut kredisini kapatırken, yalnızca 15 bin kişi yeni kredi kullanıyor. Bu tablo, konut kredisi stokunun yapısal olarak küçüldüğünü teyit ediyor.
Bu daralmanın doğal sonucu ise konut finansmanında yön değişimi. Banka kredilerinin pahalı ve zor erişilebilir hale gelmesi, hanehalkını “EVİM”, “tasarruf finansman” ve benzeri faizsiz/alternatif konut edinme modellerine yöneltiyor. Son dönemde bu şirketlerin pazar payındaki artış, klasik bankacılık temelli konut finansmanı modelinin çözülmeye başladığını gösteriyor.
Grafiğin anlattığı hikâye net: Türkiye’de konut talebi bitmiyor, ancak talep artık bankalar üzerinden finanse edilmiyor. Konut kredisi sistemi küçülürken, konut finansmanı ekosistemi yeniden şekilleniyor. Bu eğilim tersine dönmediği sürece, konut piyasasında bankaların ağırlığı azalırken alternatif finansman modellerinin rolü daha da büyüyecek.
