Black Swan Finans Logo
Ana SayfaGenelFriedman: ABD ile Türkiye’nin...

Friedman: ABD ile Türkiye’nin ortak çıkarları var

spot_img
spot_imgspot_img

Uluslararası sistemin geleceği konusunda önde gelen bir yayın olan Geopolitics Futures’un Kurucusu ve Başkanı George Friedman ile yaptığımız röportajı derledik.

Soru: Önümüzdeki dönemde ABD ye ve ABD-Türkiye ilişkisine dair beklentileriniz neler?

Türkiye hala darbe girişiminin etkilerini azaltmaya çalışıyor: laik ile dindar arasındaki ilişki halen oturmuş değil ve bu şekilde sonsuza kadar devam edemez, istikrarlı bir noktada buluşmalı. Türkiye’nin 20 yıl öncesindeki durumuna geri dönmeyeceğine eminim ancak tahmin edilebilir bir forma ve aynı şekilde tahmin edilebilir bir politika oyuncusu olmasını umut ediyorum. Türkiye’nin Rusya ve İran ile taktiksel çıkarları bulunuyor ancak gerçek şu ki İran ve Rusya Türkiye’ye çok yakınlar. Türkiye ve ABD körfez savaşı döneminde çok yakınlardı ve müttefiklerdi çünkü Türkiye ABD ile ortak çıkarları olduğunu biliyordu. ABD ise Türkiye’yi işgal etmekle, İstanbul boğazını kontrol altına almakla ilgilenmedi. Tüm bunlara dayanarak Türkiye farklılıklar ve meseleleri ayırt edebilmeli. Türkiye önemli bir bölgesel güç. Sadece iç politik meselelere cevap veren bir ülke değil sınır meselesi var: Türkiye gücünü Karadeniz’e, Arap dünyasına, Balkanlara karşı nasıl kullanacak? Samimiyetle söylüyorum şu an Türkiye dünyanın kafasını karıştırıyor.

Soru: Ancak sanırım ABD de şu anda dünyanın kafasını karıştırıyor. Peki ABD için  sırada ne var? Herkes Başkan Trump’ın ne yapmaya çalıştığını anlamaya çalışıyor.

Trump’ı unutun, her başkan aynı soruyu sorardı: “Neden Orta-Doğu’dayız? Tam olarak ne elde etmeyi umuyoruz? Bunları elde edebilecek kaynaklarımız var mı?”. Orta-Doğu’ya 17 yıl önce travmatik bir olayın ardından girdik, ulaşılabilir hedeflerimiz vardı ve bu dahil olduğumuz bir kuşaktı. Dolayısıyla şu soru geliyor: Suriye’ye olan ilgimiz nedir? Türkiye’nin Suriye ile olan ilgisini anlıyoruz, İsrail’in Suriye ile ilgisini anlıyoruz.  Bizim sebebimiz ne? Dış politikamızı yeniden boyutlandırmaya çalışıyoruz. ABD’nin şu an Kuzey Kore’den Atlantik Okyanusuna kadar çözmek zorunda olduğu sorunlar var. Ancak çoğu durum bizimle doğrudan ilişkili değil. Suriye konusunda mesela Türkiye’nin desteği olmazsa amaç ne o zaman? Suriye’nin geleceği benim yaşantımı ve vergilerimi belirlemez. Suriye’nin geleceği Türkiye’nin yaşam biçimini etkileyebilir.

Soru: Türkiye’nin 20 yıl öncesi gibi olmayacağını söylemiştiniz.  Türkiye’nin, İran’ın hala bir süper güç olabileceğine inanıyor musunuz? Türkiye’nin Rusya-İran ve ABD arasında dengeleri kurabilecek mi?

Süper güç olmayacak. Süper güç küresel olarak nükleer güç demek. Büyük bölgesel güç demek daha doğru. Bu en önemli bölgesel güç tüm bölgeyi kızdırıyor.

Türkiye ABD-Rusya, ABD-İran meselelerini idare edebilir mi? Evet, yapmalı. Başka seçeneği yok. Çünkü aksi durum felaket getirebilir. Şunu anlamalıyız, Rusya güçsüz, finansal krizle uğraşıyor ve Suriye’deki varlığıyla Esad’ı korumaktan başka Rus halkının refahına yönelik bir sonuç ortaya çıkarmayacak. ABD’nin bölgedeki varlığı kısmen Türklere bağlı. Eğer Türklerin Suriye’ye ilgisi net olduğu sürece ABD Türkiye ile ittifak yapacaktır ancak şu anda Türkiye Esad’a karşı bir tutum sergilerken aynı zamanda Esad’ın savunan Rusya ve İran’ı destekliyor. Türkiye güçler arasında çözüm bulmak için çabalıyor ancak ABD süper güç olmasına rağmen her yerde olamaz ve olmamalı. Benzer sorunlarımız var.

Soru: Küresel ekonominin toparlandığı beklentilerine karşılık stagflasyon beklentilerini güçlü şekilde dile getirenler de var. ABD, Rusya, Türkiye’nin sorunları var ancak ABD hızlı büyüme kaydetti. Ne bekliyorsunuz?

Dünyada gerektiğinden fazla endüstriyel bölgeler oluştu. Ürettikleri malları pazarlayacak yeterli iç pazarları olmadığı için bu ülkeler ürettiklerini ihraç etmek zorundalar. Çin’in sorunu güçlü bir ihracat ülkesi olması. Stagflasyon olursa müşteriler almayı durdurabilirler. GSYH’sinin %15’ine sahip ihracat performansı ile Almanya da benzer sorun yaşıyor. Rusya Çin’e petrol satmakta zorlanıyor. ABD’nin güçlü petrol üretimi diğer petrol ihracatçı ülkeleri zorluyor. ABD, GSYH’sinin %12’sini ihraç ediyor. Bunun yarısı NAFTA ülkelerine gidiyor. Dolayısıyla ekonomik açıdan güvensiz bir ortam var. Petrol fiyatları keskin düşmedikçe Rusya’nın Suriye’de olmasına gerek olmadığını düşünüyorum. Petrol fiyatlarındaki düşüş iç siyasi problemleri getirmektedir. Rusya Suriye’de olmakla hala güç sahibi olduğunu göstermeye çalışıyor. Ülkeler kendi sorunlarını telafi etmek için bu tür çözümlere başvuruyorlar. Türkiye’nin de diğer sorunları yanında içsel olarak ekonomik sorunları var. Mesele bunun Suriye ile nasıl kesiştiği sorunu gerçekten büyük oyunculara geliyor. Ekonomik kriz yaşanan dönemde az veya çok ne kadar agresif olunuyor? Tarihsel olarak baktığımızda cevap ekonomik krizin ne kadar büyük olduğuyla alakalı.

Soru: ABD ve Türkiye arasında sert bir savaş bekliyor musunuz?

Yakın zamanda hayır. Kesinlikle şimdi değil. İki ülkenin daha da yakınlaşmasını bekliyorum, tabi ki birbirlerini sevdiklerinden değil fakat ortak çıkarlarımız olduğu için. Dünya geneline baktığımızda, Orta Doğu’da bir kaos yaşanıyor, Rusların ne yapacağı öngörülemiyor, Avrupa Birliği başarısızlığa uğruyor. ABD ve Türkiye’nin bölgedeki istikrar açısından ortak çıkarları var. Bu süreci beraber atlatmalıyız.

spot_img

Most Popular

More from Author

Altın ve gümüş ne zaman yükselecek? Dev banka 3 şartı sıraladı

BS Finans Haber Merkezi. Saxo Bank analisti Ole Hansen, altın ve gümüş...

Avrupa’da siber saldırı endişesi: Bankacılık ve ödeme sistemleri risk altında

BS Finans Haber Merkezi. Avrupa'da artan siber saldırılar nedeniyle ödeme sistemlerinin risk...

Altında düşüş sürüyor: 19 Kasım 2026 çeyrek, gram ve yarım altın satış fiyatları

Gram altın 6.030,54 TL; çeyrek altın 10.025,00 TL; yarım altın 20.045,00...

Fed Tutanakları: Yetkililerin Neredeyse Tümü İlave Faiz Artışını Destekliyor

Fed tutanakları yayımlandı. Yetkililerin neredeyse tamamı enflasyonu yüzde 2 hedefine zamanında...

Read Now

Altın ve gümüş ne zaman yükselecek? Dev banka 3 şartı sıraladı

BS Finans Haber Merkezi. Saxo Bank analisti Ole Hansen, altın ve gümüş için mevcut düşüşlerin arkasında yüksek enflasyon, artan faiz beklentileri ve güçlü dolar faktörlerinin bulunduğunu belirtirken, uzun vadeli toparlanmanın 2027 yılının ikinci yarısında başlayabileceğini öne sürüyor. Altının ons fiyatı Asya işlemlerinde 3.694 dolara geriledi; gümüş ise 44,55...

Avrupa’da siber saldırı endişesi: Bankacılık ve ödeme sistemleri risk altında

BS Finans Haber Merkezi. Avrupa'da artan siber saldırılar nedeniyle ödeme sistemlerinin risk altında olduğu belirtilirken, muhtemel bir saldırının bankacılık sistemlerinde çöküşe ve günlük yaşamda ciddi aksamalara yol açmasından endişe ediliyor. Chatham House değerlendirmesi, Avrupa'da siber saldırıların yüzde 61 artış gösterdiğini ve önemli bir bölümünün finansal hizmetleri hedeflediğini aktarıyor....

Altında düşüş sürüyor: 19 Kasım 2026 çeyrek, gram ve yarım altın satış fiyatları

Gram altın 6.030,54 TL; çeyrek altın 10.025,00 TL; yarım altın 20.045,00 TL; tam altın satış fiyatı 40.570,13 TL; ons altın 3.726,18 dolar. BS Finans Haber Merkezi. Kaynak Ekonomim, https://www.ekonomim.com/finans/haberler/altinda-dusus-suruyor-iste-19-kasim-2026-ceyrek-gram-ve-yarim-altin-satis-fiyatlari-haberi-932115 BS Finans değerlendirmesi Güncel altın fiyatları, küresel altın fiyat hareketleri ile dolar/TL kurundaki gelişmelerin etkisiyle belirgin şekilde değişiyor. Dolar güç kazanımı olduğunda...

Fed Tutanakları: Yetkililerin Neredeyse Tümü İlave Faiz Artışını Destekliyor

Fed tutanakları yayımlandı. Yetkililerin neredeyse tamamı enflasyonu yüzde 2 hedefine zamanında dönüştürmek için ilave faiz artışlarını gerekli görebileceğini ifade etti.Faiz kararında politika faizi, beklentiler doğrultusunda yüzde 3,75-4 aralığında sabit tutuldu. Tutanaklarda bazı yetkililer, enflasyon verileri olumsuz gelirse bir sonraki toplantıda 25 baz puandan daha fazla artışın da...

New York borsası Nvidia ve Fed etkisiyle karışık seyirle açıldı

New York borsası, Nvidia’nın üç aylık geliri 115,8 milyar dolar (yıllık yüzde 103 artış) ve net kârı 65,3 milyar dolar olarak açıklanmasıyla olumlu yönlü detaylar gösterdi. Şirketin gelir tahminlerini yukarı yönlü revize ettiği belirtilirken, piyasalarda bugün Fed tutanaklarının yayımlanması bekleniyor ve açılış karışık bir görünüm sergiledi. Haber Merkezi Kaynak:...

Altın fiyatlarında sert düşüş: Ons altın bir yılın dibini gördü

BS Finans Haber Merkezi. Altın ons fiyatları petrol fiyatlarındaki yüksek seviye, enflasyon endişeleri ve FED’in faiz artırımı beklentileriyle birlikte son bir yılın en düşük seviyesine indi. Ons fiyatı 3 bin 742 dolara geriledi. Türkiye'de gram altın yaklaşık 6 bin 100 lira, çeyrek altın 10 bin 82 liradan, yarım altın...

Altın ve gümüşte deprem: Fiyatlar 2025’e döndü; dolar yükseldi, çöküş hızlandı

BS Finans Haber Merkezi Ekonomim’de yer alan son verilere göre altın ve gümüşte sert satış baskısı sürüyor. Spot altının onsu şu sıralarda 3.784,62 dolar seviyesinde seyrederken, gümüşte ons fiyatı yaklaşık yüzde 2,9 düşüş gösterdi ve 46,01 dolara geriledi. Türkiye’de gram altın alış 6.105,66 TL, gram altın satış 6.148,63...

Altının rekor yolculuğu uzun sürebilir: yeniden zirve için 2 yıl beklenebilir

Altın fiyatları dolar güçlenmesi ve Fed’in faiz artırım beklentileri nedeniyle baskı altında. Ons altın Ocak’ta tarihi zirve olan 5.595 dolarını gördü, şu anda yaklaşık 3.850 dolar civarında işlem görüyor. Hafta başında 3.830,74 dolar olan seviye, yılın en düşüklerinden biri olarak kaydedildi. Goldman Sachs, yeni zirvenin 2028 sonuna...

Deutsche Bank’tan Fed için yeni tahmin: Arka arkaya faiz artışları

Deutsche Bank ekonomistleri, ekim ayı enflasyon verilerinin ardından nominal nötr faiz tahminini 25 baz puanlık artışla yüzde 3,75-4,00 aralığına yükseltti. Banka, Fed'in aralık, ocak ve mart aylarında 25'er baz puanlık artışlarla toplam 75 baz puan sıkılaşmayı gerçekleştirmesini bekliyor. Araştırma notunda ayrıca, aralıkta 25 bp, Ocak 2027’de ikinci 25...

Dolar 19 ayın zirvesinde; altın ve gümüşte kara tablo: 2025 seviyelerine dönüldü

BS Finans Haber Merkezi. Doların güçlenmesiyle altın ve gümüşte satış baskısı arttı ve fiyatlar geriledi. Spot altın saat 07.01 itibarıyla 3.869,13 dolar; Aralık vadeli kontrat 3.872,10 dolara çıktı. Spot gümüş 47,57 dolar, platin 1.472,65 dolar, paladyum 978,19 dolar seviyesinde işlem gördü. Haber başlığı, 2025 seviyelerine dönüşe işaret ediyor. Altın...

Fed Başkanı Warsh: Yapay zeka para politikalarında belirleyici olabilir ama hayal kırıklığı da yaratabilir

BS Finans Haber Merkezi. ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh, yapay zekanın ekonomide önemli bir etki yaratabileceğini ve para politikasında belirleyici bir rol üstlenebileceğini ifade etti. Teknolojinin verimliliği artırarak büyümeyi destekleyebileceğini belirtirken, otomasyon kaynaklı iş kayıpları ve beklentilerin karşılanamaması halinde ekonomik yavaşlama uyarısında bulundu. Warsh, San Francisco’da düzenlenen...

Europower, TEİAŞ’ın 205,9 milyon TL baz bedelli ihalesinde ilk sırada

Europower Enerji (EUPWR), TEİAŞ’ın 152 adet Metal Clad hücre ve yedek malzeme alımı ihalesinde en avantajlı fiyatı vererek birinci olduğunu bildirdi. Şirketin 13 Kasım 2026 saat 13.48.59 tarihli KAP açıklamasında işin baz bedeli 205.917.411 TL olarak belirtildi. Bildirimde imzalanmış sözleşme, teslimat takvimi ve ödeme koşulları açıklanmadı.İlk sıradan...