Türkiye ekonomisi genişlemeci para ve maliye politikalarının etkileriyle 2023 yılını muhtemelen %4,5 civarında bir oranda büyüyerek tamamlayacak. Bu oran OECD ülkeleri genelinde en yüksek büyüme oranı olacak gibi görünüyor.
2023 yılında büyümenin ana motoru, yüksek enflasyon sebebiyle öne çekilen tüketim oldu. Bu büyüme modelinin sürdürülemez olması sebebiyle yeni ekonomi yönetimi, para politikası ile ekonomiyi yavaşlatma kararı aldı.
Hükümetlerin genel olarak yüksek büyümeyi tercih etmesindeki en önemli etken istihdamı desteklemek ve toplumun refahını artırmaktır. Bu çerçevede son açıklanan işsizlik verilerinde Ekim ayı itibarıyla %8,5’e inen işsizlik oranı sevindirici olsa da, detaylara baktığımızda 2023 yılında ekonomik büyümenin istihdam yaratma kapasitesinin oldukça düşük olduğunu görmekteyiz.
2023 yılı Ekim ayında toplam istihdam 31,8 milyon kişi olurken önceki yılın aynı ayına göre sadece 240 bin kişi arttı. Yani istihdam artışı %0,8 ile sınırlı kaldı. Oysaki birçok OECD ülkesi 2023 yılında ekonomik büyüme oranının oldukça üzerinde oranlarda istihdam yarattı.
Ayrıca bu dönemde 15 yaş üstü nüfusumuz 642 bin kişi artmışken, iş gücü ise 258 bin kişi azalmış. Hali hazırda OECD genelinde en düşük istihdam oranına sahip ülkelerden biri iken iş gücü azalmasını nasıl yorumlamalıyız.
Sağlıksız büyümenin getirdiği maliyet, yeni yılda uygulanacak asgari ücret artışı dolayısıyla başta sabit gelirleri çok etkilemeyecek gibi gözükse de bitmek üzere olan yılın enflasyonu ve gelecek yılın enflasyon düşünüldüğünde maliyetin çok büyük olduğu ve alım gücünün sabit gelirli tarafında hızla düşeceği gözüküyor.
Getirilmesi düşünülen vergiler zamlar bir araya geldiğinde gerçekten enflasyonu düşürmek için adımlar atılmazsa tasarruf sağlanamaz ve verimsizlik ortadan kaldırılmazsa ödenen maliyet yine bir işe yaramayacak.
Anlatmak istediğimiz şey Türkiye’nin sağlıksız bir şekilde büyüdüğü, yeterince istihdam yaratamadığı ve gelir adaletsizliğinin arttığı dolayısı ile büyümenin getirdiği refahın toplum geneline yayılamadığıdır.
Peki büyümenin getirdiği refahtan eşit miktarda yararlanamayan sabit gelirliler, büyümenin getirdiği maaliyeti nasıl ödeyecek. Yanıt çok basit Sefalette Eşitlenerek!
Merkez Bankası Rezervleri ve KKM
Öte yandan Merkez Bankası döviz rezervlerini iyileştirmeye devam ediyor. Her ne kadar gidilecek daha çok yol olsa da, gidilen yolun doğruluğu umut vaad ediyor.
Kur Korumalı Mevduat tarafına baktığımızda düşüş ivmesinin dalgalı da olsa aşağı yönlü gidişine devam ettiğini görüyoruz. 22 Aralık Haftası itibarıyla son durum tablo ve grafikte görülmektedir.
Enflasyon Muhasebesi
SPK gece yarısından sonra açıkladığı bültende Enflasyon Muhasebesi konusunda oldukça önemli bir duyuru yayınladı.
Borsaya kote şirketler, 31.12.2023 itibariyle sona eren dönem için enflasyon muhasebesi uygulamaya başlayacak. Bu karar sonrası bir çok firmanın öz kaynaklarında erime olması kaçınılmaz. Doğru ama gecikmiş bir karar olduğunu belirtmekte fayda var.
Enflasyon muhasebesi işlemleri dışında kalacak BİST şirketleri
ABD İşsizlik Haklarından Yararlanma
ABD işsizlik haklarından yararlanma verisinde beklenti 210 bin iken açıklanan veri 218 bin oldu, bu veri yapılan ekonomik sıkılaştırmanın beklenenden de hızlı ilerlediğinin göstergesi olarak yorumlandı.
Veri ile birlikte piyasaların hareketlerini takip ettiğimiz canlı yayını izleyebilirsiniz.
DXY
ABD dolar endeksi işsizlik haklarından yararlanma verisi öncesinde 2023 Temmuz ayından bu yana gördüğü en düşük seviye olan 100.61’lere kadar geriledi, 29 Aralık Cuma saat 09.30 itibariyle 101,14 seviyelerinde.
ABD 10 Yıllıklar
