fbpx

BLACK SWAN

BLACK SWAN

Ana SayfaEkonomiEnflasyon yıllık bazda düşüyor...

Enflasyon yıllık bazda düşüyor ama fiyatlar düşüyor mu?

Nisan ayı enflasyon verileri pazartesi yayınlanmıştı. Tüketici fiyat endeksi (TÜFE) yıllık %10,94, aylık %0,85 artmış, yurt içi üretici fiyat endeksindeki (Yİ-ÜFE) artışlar yıllık %6,71, aylık %1,28 olmuştu. TÜİK’ten aldığım grafikler yıllık enflasyonun düştüğünü gösteriyor. Elbette sevindirici bir gelişme ama…

…bir de aylık gelişmelere bakalım. TÜİK, içinde birçok ürünün bulunduğu bir sepet yapıyor ve bu sepetteki her bir ürüne bir ağırlık veriyor. Mesela sepetteki tüm ürünlerin payını %100 kabul edersek gıda ürünlerinin sepet içindeki payı %21,1, giyim ürünlerinin %5,2, kiranın %5, ulaştırma hizmetlerinin %3,5, sağlığın %2,8, eğitimin %2,6 gibi. Türkiye İstatistik Kurumu, TÜFE için endeksi 2003 yılı Ocak ayından başlatmış. Sepetteki tüm ürünlerin fiyatlarını sepetteki ağırlıklarıyla çarpmış, toplamış ve bu toplam değere 100 demiş. Ay sonunda sepetteki tüm ürünlerin tekrar fiyatlarını almış, aynı işlemi tekrarlamış ve yine sepetin ay sonu ortalama fiyatını bulmuş. Her iki tarih arasındaki fiyat değişimini hesaplamış ve bu değişimi “Acaba endeksin en baştaki 100 değerinden nasıl değişiklik göstermiş?” diye hesaplamış ve yeni bir endeks değeri bulmuş. Her ay sonu yeni ortalama fiyatları bulmuş ve bulduğu her değeri endeksin başlatıldığı 2003 yılı başına göre kıyaslamış. Grafikten göreceğiniz gibi 2003 yılı başında 100 olan TÜFE endeksi 2020 yılına geldiğimizde 4 kattan fazla artmış. Elbette yurt içi üretici fiyat endeksi (ÜFE) de benzer bir artış sergilemiş. Son 6 aydır aylık bazda hem TÜFE hem de ÜFE’nin endeks değerleri ardı ardına yükseliyor.

Unutmayalım bu fiyat değişimleri ortalama. Yani sepetteki ürünlerin fiyatları hesaplandığı dönem ya düşmüştür ya aynı kalmıştır ya yükselmiştir; çok yükselmiştir, az yükselmiştir vs. Bir örnek vermek adına hane halkını en çok etkileyen TÜFE endeksindeki gıda fiyatları endeksine bakalım. Bir de bu fiyat değişimlerini mevsimsellikten arındıralım ki yaz-kış etkisini ortadan kaldıralım. Grafik size ne söylüyor?

Doğru, gıda fiyatları ortalama TÜFE değeriyle kıyaslandığında son altı aydır daha hızla yükseliyor.

Özetle, evet enflasyon yıllık bazda düşüyor ancak fiyatlar düşmüyor; fiyatlardaki artış hızı düşüyor.

Aşağıda Türkiye ve diğer ülkelerin TÜFE enflasyonu, politika faizini ve işsizlik oranını bir arada gösterdim. Venezuela’nın %2430 olan -yanlış okumuyorsunuz- enflasyon değerini grafikte göstermedim. Grafik verilerini tradingeconomics.com’dan derledim. Peki, bu grafik ne söylüyor?

Benim anladığım, enflasyondaki artış hızını azaltmak ve işsizlik oranında düşüşü sağlamak için mevcuttan farklı bir ekonomik modele ihtiyacımız olduğu.

Dr. Fulya Gürbüz

Most Popular

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

More from Author

PİYASADA OLAN PİYASADA KALIR B18 – KRİPTO

İRAN VURDU ALTCOİNLER PATLADI Geçtiğimiz haftaya İran'ın İsrail'e yaptığı saldırı damga vurdu.Uzun...

BTC Halving Tamamlandı

Bitcoin'inde enflasyonist arzı düzenlemek için tasarlanan yaklaşık dört yılda bir gerçekleşen...

Altın, Gümüş, BİST El Ele Yükselişte

19 Nisan 2024 tarihine ait gün içi haberleri ve piyasalardaki son durumları derlediğimiz yazımızda bugünün öne çıkan başlıkları aşağıdaki gibidir.

Ahu Özyurt İle Öyle Mi, Böyle Mi? – 19 Nisan

Gazeteci Ahu Özyurt, Artunç Kocabalkan ile ülke ve dünya gündemini değerlendiriyor.

Read Now

PİYASADA OLAN PİYASADA KALIR B18 – KRİPTO

İRAN VURDU ALTCOİNLER PATLADI Geçtiğimiz haftaya İran'ın İsrail'e yaptığı saldırı damga vurdu.Uzun zamandır İsrail'in İran Büyükelçiliğine yaptığı saldırıya karşılık vereceğini söyleyen İran , bu hafta söylemlerini gerçekleştirdi. Vuran İran , Vurulan İsrail oldu ama öyle gözüküyor ki tek hasar alan Bitcoin ve Altcoinler oldu.Özellikle Bitcoin sınırlı şekilde düşerken Altcoinler...

BTC Halving Tamamlandı

Bitcoin'inde enflasyonist arzı düzenlemek için tasarlanan yaklaşık dört yılda bir gerçekleşen yarılanma tamamlandı ve madencilik ödülleri blok başına 6,25 BTC'den 3,125 BTC'ye düştü. Bitcoin tarihindeki 2024 yarılanma bloğu(840,000), kullanıcıların 2,4 milyon dolarlık ücretler ödemesiyle bugüne kadarki en pahalı blok oldu. Bu ödeme büyük ölçüde yarılanma olayıyla aynı...

Altın, Gümüş, BİST El Ele Yükselişte

19 Nisan 2024 tarihine ait gün içi haberleri ve piyasalardaki son durumları derlediğimiz yazımızda bugünün öne çıkan başlıkları aşağıdaki gibidir.

Ahu Özyurt İle Öyle Mi, Böyle Mi? – 19 Nisan

Gazeteci Ahu Özyurt, Artunç Kocabalkan ile ülke ve dünya gündemini değerlendiriyor.

IMŞ: International Mehmet Şimşek Programı

ABD'de finans turunda konuşma yapan Mehmet Şimşek enflasyon ile alakalı açıklama yaptığı sırada 'Yerel halkı enflasyonun düşeceğine ikna etmemiz gerekiyor' ifadesindeki 'yerel halk' tanımlaması tepki topladı. https://twitter.com/t24comtr/status/1780953855792234707?t=1X6HcXZg_Kt7mJEK2MuZow&s=19 Ayrıca Mehmet Şimşek Merkez bankası üzerindeki baskıları azatlamak ve desteklemek için programları güçlendireceğini. İleriye dönük reformları güçlendireceğini ayrıca Haziran 2028'e kadar seçim...

BİST Kritik Seviyedeyken Konut Piyasası Nasıl?

18 Nisan 2024 tarihine ait gün içi haberleri ve piyasalardaki son durumları derlediğimiz yazımızda bugünün öne çıkan başlıkları aşağıdaki gibidir.

Mart Ayı Konut Satış İstatistikleri Açıklandı

Türkiye genelinde konut satışları Mart ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %0,1 azalarak 105 bin 394 oldu. Konut satışlarında İstanbul 19 bin 40 konut satışı ve %18,1 ile en yüksek paya sahip oldu. Satış sayılarına göre İstanbul'u 9 bin 523 konut satışı ve %9,0 pay ile...

60 bin dolar dip olabilir mi

Eylül ayından bu yana piyasada beklenti oluşturan Halving'e, iki günden az zaman kaldı. Bu sırada, Bitcoin 60 bin doların üstünde tutunmuş durumda. Önümüzdeki günlerde gelmesi muhtemel volatiliteyle birlikte, 60 bin dolar desteğinin üstünde kalmayı başarabilecek mi? En popüler Halving, bu seferki olabilir https://twitter.com/Cointelegraph/status/1780769372501663774 ETF'ler kırmızı Güncel likidasyon seviyeleri; 50-57-59 bin...

Türkiye Ekonomisi Uçurumdan Ne kadar Uzaklaştı?

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve kabinesi, gerek uygulamalarla gerek söylemlerle ekonomi yönetimine desteğinin sürdüğünün mesajını yineliyor. Peki alınan tüm önlemler ve hayata geçirilen uygulamalar, Türkiye'yi büyük ekonomik kriz uçurumunun kenarından ne kadar uzaklaştırdı?

Borsa İstanbul ve Altında Yön Arayışı

17 Nisan 2024 tarihine ait gün içi haberleri ve piyasalardaki son durumları derlediğimiz yazımızda bugünün öne çıkan başlıkları aşağıdaki gibidir. Gündemde Son Durum https://twitter.com/Ekoturktv/status/1780518526974886121?t=3pXYjElcue173I1R558UmQ&s=08 https://twitter.com/ForeksTurkey/status/1780533648476762476?t=3LcVJcis61iSlGOAszjrTQ&s=08 https://twitter.com/BloombergHT/status/1780591244810358947?t=yLyFkud1MvhyHZK1W1AT5A&s=08 https://twitter.com/ForeksTurkey/status/1780557770162360670?t=qQCaTAiPSwtRztr0tH0F4w&s=08 https://twitter.com/BloombergHT/status/1780482548008640689?t=1MEW1_TRVqnmp2lSiyr_AQ&s=08 https://twitter.com/BloombergHT/status/1780466971869319401?t=imWrtxD6RvrzWK9ocgyXbw&s=08 https://twitter.com/BloombergHT/status/1780451403187519517?t=_govWdJf9SmrsZS8AoZTBg&s=08 https://twitter.com/ForeksTurkey/status/1780574750596567191?t=Ej9BYFjnVPVuPHDL2Z1atA&s=08 https://twitter.com/ForeksTurkey/status/1780581324228534482?t=lt-cdDYJq92sDaUVL2NwNw&s=08 Piyasalarda Son Durum Borsa İstanbul BIST 100 endeksi, gün içi en düşük 9503 seviyesini, en yüksek ise 9716 seviyesini görürken günü %0,18 yükselişle 9.530 seviyesinde kapattı. Ons Altın Ons altın,...

Bitcoin güçsüz görünüyor

Halving'e saatler kalmışken, Bitcoin'de güçsüz duruş devam ediyor. 67 bin 200- 68 bin 500 dolar üstüne bir hareket gelmedikçe hedef, önemli likidasyon bölgesi olan 50 bin dolar olabilir. Brezilya'nın en eski bankalarından biri olan Group Bank of Brazil, Bitcoin ETF'i aldı. https://twitter.com/BitcoinMagazine/status/1780282978825892012 ETF'ler hacimsiz Altınla güçlü pozitif korelasyona sahip Bitcoin'de, ETF'lerin...

TL Reel Değerlenme Hızı Artabilir

TCMB Başkanı Fatih Karahan, "Ne gerekiyorsa yapacağımızın sinyalini her zaman verdik. Piyasaların beklediğinden çok daha fazla miktarda sıkılaştırma yaptık ve dezenflasyon konusunda ne kadar ciddi olduğumuzu gösterdik" dedi. Karahan, Peterson Uluslararası Ekonomi Enstitüsü (PIIE) ve Dış İlişkiler Konseyi (CFR) tarafından Washington'da düzenlenen "Gelişmekte Olan Piyasalarda Merkez Bankası Yönetimi"...