• Giyim ve temel ihtiyaç pazarında ikinci el talebi yükseliyor
• Dar gelirli tüketici büyük mağazalar yerine pazarı tercih ediyor
• İkinci el artık yalnızca seçenek değil, yaygın bir alışkanlık hâline geliyor
Türkiye’de dar gelirli vatandaşların alışveriş davranışlarında önemli bir değişim yaşanıyor. Artan fiyatlar ve alım gücündeki azalma, haneleri sıfır ürünler yerine ikinci el alışverişe yönlendiriyor. CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer’in açıklamasına göre, giyim gibi kalemlerde sıfır ürün almak artık pek çok dar gelirli için zorlaştı ve vatandaşlar ya tamir ya da ikinci el seçeneklerine yönelmek zorunda kalıyor. Bu eğilim özellikle dar gelirli, emekli ve asgari ücretli kesimlerde belirginleşiyor.
Araştırmalar da bu dönüşümü destekliyor. Sahibinden.com ve KONDA işbirliğiyle yapılan bir araştırmaya göre Türkiye’de tüketicilerin yaklaşık %45’i son bir yıl içinde ikinci el ürün aldı veya sattı. Bu kapsamda en fazla ilgi elektronik, mobilya ve giyim–ayakkabı kategorilerinde görülüyor. “Her iki kişiden biri” tanımı, ikinci elin ekonomik nedenlerle olduğu kadar tüketici davranışındaki sürdürülebilirlik eğilimiyle de büyüdüğünü gösteriyor.
Dar gelirli vatandaşlar ikinci el pazarlarını “başlıca alışveriş alanı” olarak görüyor. Gıda fiyatlarındaki yükseliş ve giyim maliyetleri nedeniyle temel ihtiyaçlar öncelik kazanırken, ikinci el pazarları düşük bütçeli alışveriş için bir çıkış kapısı sağlıyor. TÜİK verilerine göre giyim fiyatları da son dönemde yüksek artış gösterdi; bu da sıfır ürünlere erişimi daha da zorlaştırdı.
Bu eğilim yalnızca ekonomik yoksunluğun sonucu değil; aynı zamanda tüketici davranışının dönüştüğü bir tabloyu da işaret ediyor. Türkiye genelinde hanelerin %46’sında en az bir ikinci el ürün bulunuyor ve bu da ikinci elin giderek yaygınlaştığını gösteriyor.
Sonuç: Alım gücündeki daralma, giyimden elektroniğe kadar ikinci el talebini artırdı. Artık ikinci el yalnızca ekonomik zorunluluk değil, geniş bir tüketici davranışı hâline geliyor. Eğilim devam ederse hem pazar yapısı hem tedarik zincirleri bu dönüşüme göre şekillenecek.
