- 2018’de Trump’a karşı konan ek gümrük vergileri kaldırıldı, ABD ürünleri artık AB ürünleriyle aynı vergi rejimine tabi.
- İçten yanmalı araçlarda %60, elektrikli araçlarda %70 olan ek vergi %10’a indi; Tesla ve diğer markaların önü açıldı.
- Kararın ABD ziyareti öncesinde gelmesi siyasi jest olarak yorumlanırken, yerli üreticiler için rekabet baskısı doğuracak.
2018’de ABD Başkanı Trump yönetimine karşı misilleme olarak konan ek gümrük vergileri, Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlükten kaldırıldı. Resmî Gazete’de yayımlanan düzenleme, pirinçten etil alkole, PVC’den kozmetiğe kadar onlarca ürünü kapsıyordu. Böylece 7 yıl sonra ABD menşeli ürünlere uygulanan ek mali yükümlülükler sıfırlandı.
Otomotivde Büyük Dönüşüm
Kararın en kritik etkisi otomotivde olacak. ABD’den ithal edilen araçlarda içten yanmalı motorlara uygulanan %60, elektrikli araçlara uygulanan %70 ek vergi kaldırıldı. Bundan sonra bu araçlar yalnızca %10 standart gümrük vergisine tabi olacak. Bu da Tesla başta olmak üzere Amerikan üreticiler için Türkiye pazarını daha cazip hale getiriyor. Model Y satışlarıyla öne çıkan Tesla’nın yanı sıra Ford ve General Motors gibi markaların da elini güçlendirecek.
2018’deki Krizin İzleri Silindi
Vergi listesinde tarım ürünlerinden kimyasallara kadar geniş bir yelpaze vardı. Örneğin pirinçte %25, etil alkollerde %70, güzellik ürünlerinde %30, PVC’de %25 ek vergi uygulanıyordu. Bu ürünlerin tamamında artık yalnızca standart tarifeler geçerli olacak. Böylece 2018’deki ticaret savaşı atmosferinde alınan önlemler geri çekilmiş oldu.
İç Pazar Tartışmaları
Karar, iç pazar koruması konusundaki çelişkili adımları gündeme taşıdı. Geçtiğimiz aylarda yurt dışı alışveriş muafiyet limiti 35 Euro’ya düşürülmüştü. Ancak şimdi milyarlarca dolarlık otomotiv ithalatına kapı açıldı. Bu durumun özellikle Togg üzerinde ciddi rekabet baskısı yaratacağı öngörülüyor.
Siyasi Zamanlama
Düzenlemenin ABD ziyareti öncesine denk gelmesi, Ankara’nın Washington’a ticari bir jest yaptığı şeklinde yorumlanıyor. İki ülke arasındaki ticaret ve yatırım ilişkilerinde normalleşmenin işareti olarak değerlendiriliyor.
Sonuç:
ABD menşeli ürünlerde ek vergilerin kaldırılmasıyla tüketici tarafında fiyat rekabeti artacak. Ancak bu süreç, yerli üretim açısından daha sert bir mücadele dönemi anlamına geliyor. Özellikle otomotiv pazarında Togg’un karşısına artık sadece Avrupa değil, ABD devleri de çıkacak.
